Thứ Bảy, 12 tháng 9, 2020

Trần Mộng Tú: Vết Thương Không Chảy Máu Của Chàng

            (Gửi Tác Giả Mặt Trận  Ở Sài Gòn - Ngô Thế  Vinh)

 

Chàng đã ra khỏi chiến tranh

Nhưng chiến tranh không ra khỏi chàng.

Như con dấu nung

Đóng vào trái tim chàng

Chàng cúi xuống ngực mình

Từ tốn bóc…

…vết rách thành những tờ rơi

Những tờ đầy thương tích

 

Những ngôi làng trơ trụi bỏ hoang

Những hố bom B52 cầy nát mặt đất

Không một bóng trẻ

Không một người già

 

Còn gì đau thương

Còn gì xúc động bằng

Trong hoang vu đổ nát

Có con người cõng một xác chết trên lưng

Trong gió bão mịt mùng

Trong ngôi chùa Miên hoang phế

Một người con của Chúa

Gửi hồn xác của đồng đội mình cho Phật

 


Nguyễn Công Khanh: Marquez, Người Của “Trăm Năm Cô Đơn”

Nếu con gái và con rể chúng tôi không chuyển đến đó làm việc thì chắc chúng tôi không bao giờ nghĩ đi đến nơi đó. 

Khi chúng tôi báo cho bạn bè biết là chúng tôi sẽ đi thăm gia đình con gái ở Colombia thì có nhiều người lo ngại vì xứ đó là một nơi hỗn loạn, chiến tranh ma túy, giết người như ngóe, nhưng cũng có người gây hứng thú cho chúng tôi, vì đó là nơi mà là một nhà văn được giải Nobel với tác phẩm “Trăm Năm Cô Đơn”, cái tên truyện khá hấp dẫn được cả thế giới biết đến của nhà văn Grabiel Garcia Marquez. 

Trong thời gian nhiệm kỳ ba năm của con rể tôi, chúng tôi đã đến thủ đô Bogota, của Colombia hai lần. Lần nào cũng ở đó đến mấy tuần, tạm đủ để đi thăm nhiều nơi trong thành phố và một vài vùng lân cận. Bogota nằm trên cao độ 8660ft so với mặt biển, nên khí hậu lúc nào cũng êm dịu. Là một trong những thành phố lớn nhất của Châu Mỹ La tinh, dân số hiện nay ước chừng 8 triệu người, từng được mệnh danh là “The Athen of South America”. 

Dân số Colombia trên 50 triệu người. Diện tích khoảng 440.000 square miles, (So với Việt Nam dân số trên 97 triệu và diện tích là 127,882 square miles). Hầu hết theo đạo Thiên Chúa. Tỷ số đô thị hóa khá cao 80% , còn lại 20% sống tại nông thôn. Lợi tức cá nhân rất xa cách. Thành phố mở rộng ra ngoài ven đô với nhiều cao ốc, trong khi đó, nhiều nơi đồng ruộng chúng tôi đi qua bỏ hoang, xác xơ. Xứ này, sản xuất dứa, thơm đứng hàng thứ 10 thế giới, avocado hàng thứ 5, về hoa xuất cảng sang Mỹ khá nhiều thường thấy trong các siêu thị lớn.


Trong thập niên 1990, Columbia từng bị liệt là một thành phố có nhiều tội phạm nhất thế giới, với tỉ lệ là 81 người bị giết trên 100,000 người. Nhờ chính sách “Communidad Segura”(safe community) thành công, tỉ lệ này ngày càng hạ xuống thấp chỉ còn là 25 trong năm 2018. Tại Mỹ, đứng đầu là Delaware 11.7, Louisana 11.4. trong khi đó California 4.4. Trên thế giới đứng đầu là Lesotho 41.25, Hondura 38.93, South Africa 36.40. Tuy nhiên, đối với nhiều người bên ngoài, nỗi ám ảnh về hình ành cũ của Colombia vẫn chưa tan hẳn. Ma túy vẫn là nỗi bất an, đồng thời cũng là nguồn thu nhập của xứ này.

*Song Thao: Bum

Hình minh hoạ, FreePik

 Trên báo Montreal Gazette ngày 8/8/2020 có bài viết của nữ ký giả Emma Jones: “What the Smell of Your Farts Say About You” làm tôi chúi mắt vào ngay. Chẳng là anh bạn thân với tôi từ thời Chu Văn An bỗng bị đau thắt bụng, không đại tiện được qua tới ngày thứ hai. Tưởng là tuổi già, cơ thể lúc thế này lúc thế kia là chuyện thường tình, anh không quan tâm lắm. Bạn bè tứ phương áp lực anh phải đi khám coi nó là cái gì. Anh đành phải chiều ý các bạn. Kết quả anh bị xoắn ruột non. Bệnh viện mổ gấp, mang nguyên bộ đồ lòng ra, xếp lại ngay ngắn rồi thuồn vô lại. Cả bệnh nhân lẫn các bác sĩ giải phẫu sau đó chăm chăm chờ đợi. Nếu anh bum được là tai qua nạn khỏi. Nếu không thì rắc rối tiếp. Cuối cùng anh cũng nổ được khiến mọi người ngây ngất. Bài báo của bà ký giả Emma Jones cũng nói tới sự quan trọng của tiếng bum. Theo bà, chuyện tự làm phát ra tiếng nổ hay ngay cả khi không có tiếng nổ nhưng gió vi vu kín kẽ là cần thiết cho sức khỏe con người. Trung bình mỗi người cho thoát hơi 8 lần mỗi ngày, mỗi lần thải ra từ 33 tới 125 mililitre khí thải. Con số trung bình này, tôi nghĩ là quá khiêm nhường. Nhiều người rất dễ dàng vượt chỉ tiêu này gấp nhiều lần. Vẫn theo bà ký giả, nhiều người vì mắc cở nên cố nén tiếng…lòng khiến có hại cho sức khỏe. Phái nữ vốn hay giữ ý nên cố nén hơn phái nam nhưng cả hai phái đều sản xuất số lượng khí bằng nhau, không có chi khác biệt. Bà viết: “Một số nhà nghiên cứu tin rằng việc nín bày tỏ nỗi lòng gây ra một căn bệnh gọi là bệnh túi thừa (diverticular disease), một bệnh tạo ra những cái túi nhỏ bám vào thành ruột già. Trầm trọng hơn, bệnh có thể gây ra viêm ruột già, chảy máu hậu môn. Cứ tự nhiên sản xuất tiếng lòng không những chỉ làm cho chúng ta dễ chịu ngay lúc này mà còn bảo vệ chúng ta trong mai sau. Vậy cứ dõng dạc, không cần đổ thừa cho con chó đứng ngơ ngẩn bên cạnh. Sức khỏe của bạn tùy thuộc vào đó!”.

Bà ký giả Emma Jones đứng trên bình diện khoa học và sức khỏe mà nói nhưng con người chúng ta lại lệ thuộc vào chuẩn mực xã hội. Nếu chúng ta lỡ…phát biểu rộn ràng một chút thì đánh chết cũng đỏ mặt. Nam cũng như nữ. Nhưng nữ thường chịu hậu quả tai hại hơn. Một tiếng nổ của các bà các cô giữa mọi người có thể sẽ đeo đuổi họ tới suốt đời. Có người bị tình phụ chỉ vì một âm thanh nhỏ nhoi. Các nam nhân được châm chước hơn khi xả ga. Nhiều chàng trai trẻ coi việc tạo ra âm thanh như một trò chơi, không một chút ngại ngùng. Tôi có một anh bạn thời trung học không bao giờ ngại ngùng trong việc sản xuất bom hơi ngạt. Anh hầu như liên tục nhấc một bên người tạo ra âm thanh. Chúng tôi đặt cho anh biệt danh trumpetTrumpet là loại kèn lớn họng nhất trong


Dohamide (Đỗ Hải Minh): Điểm Sách Rie Nakamura 2020 Về Dân Tộc Chăm

Cambridge Scholars Publishing vừa ấn hành và gởi qua bưu điện, tôi nhận được ngày 17/8/2020, tập sách của nhà biên khảo người Nhựt RIE NAKAMURA nhan đề:

A Journey of Ethnicity
In Search of the Cham of Vietnam

(Hành trình của Căn sắc tính Dân tộc
Tìm về người Chăm ở Việt Nam)

Hình bìa tập sách được minh họa bởi 2 phụ nữ Chăm tươi vui hồn nhiên, cùng đội khanh ma-om cổ truyền và mặc chăn áo dài trang nghiêm che phủ đến gót chân, thể hiện tính đồng nhứt của dân tộc Chăm ở vùng đất Ninh Thuận và Bình Thuận (có một thời sáp nhập chung thành Thuận Hải đất Panduranga trong lịch sử), còn tồn tại các đền tháp cổ xưa của Vương quốc Champa ở miền Trung Việt Nam và dân tộc Chăm ở vùng đất mới, vùng sông nước Chăm Châu Đốc, Tây Nam Nam bộ, mới định cư sau này.

Tác giả RIE NAKAMURA nguyên là sinh viên Cao học Phân khoa Nhân chủng học Đại học Washington, Seattle, Hoa kỳ, vào khoảng năm 1995, 1996 , đã dấn thân vào công trình nghiên cứu thực địa , hoàn thành luận án Tiến sĩ (Ph.D. Dissertation):

Thứ Sáu, 11 tháng 9, 2020

Nguyễn Gia Kiểng: Khác biệt lớn giữa Trump và Biden

Không đầy hai tháng nữa người Mỹ sẽ bầu lại tổng thống. Câu hỏi cần và phải được đặt ra trong lúc này là có gì khác biệt nếu Donald Trump tái đắc cử hay Joe Biden đắc cử ? Câu trả lời là có khác biệt rất lớn cho cả nước Mỹ lẫn thế giới và Việt Nam, nhất là Việt Nam. Đối với nước ta cuộc bầu cử này có thể là một khúc quanh lịch sử lớn.

Trước hết hãy nói sơ qua về chính sách đối nội của hai bên.
Sơ qua thôi vì chúng ta sẽ còn nhiều dịp để thảo luận đề tài này. Một cách tóm lược, đối với Trump những gì ông đã làm trong gần bốn năm qua là tuyệt vời, chỉ cần tiếp tục. More of the same. Biden trái lại có cái nhìn khác hẳn. Ông báo động là sự chênh lệch giầu nghèo quá lớn đang hủy hoại nền dân chủ Mỹ và chính nước Mỹ. Ông chủ trương tăng thuế lợi nhuận của các công ty từ 21% lên 28%, xóa bỏ phần giảm thuế của Donald Trump cho các gia đình có thu nhập trên 400.000 USD mỗi năm. Số thuế thu được thêm sẽ được dùng để bảo đảm chi phí sức khỏe cho người nghèo và nhất là để đầu tư vào giáo dục và đào tạo. Người ta chỉ có thể chia sẻ quan điểm của Joe Biden. Nước Mỹ không thể nào phục hồi ở quy mô lớn những công nghiệp sản xuất kỹ thuật thấp, như hầm mỏ, luyện kim, cơ khí, nhiệt điện than, may mặc v.v. Bằng cớ là Donald Trump đã chẳng tạo thêm được một việc làm nào trong các ngành này ngay cả trước Covid-19. Lý do giản dị là vì các sản phẩm này có thể sản xuất được với chi phí công nhân nhiều lần rẻ hơn tại các nước chưa hoặc đang phát triển. Mỹ không có giải pháp nào khác hơn là sống phù hợp với mức độ giầu có của mình, nghĩa là tập trung vào những công nghiệp kỹ thuật cao như năng lượng sạch, tầu điện cao tốc, kỹ thuật số, mạng 5G, trí khôn nhân tạo, thuốc trị ung thư v.v.

Quan trọng hơn nhiều là về chính sách đối ngoại.

Biden sẽ đảo ngược hẳn chính sách của Trump. Thay vì co cụm lại và gây sự với các đồng minh Biden sẽ cố gắng hòa giải với họ để tăng cường liên minh dân chủ, để có sức mạnh đương đầu với các chế độ độc tài và dân túy. Bài "Tại sao Hoa Kỳ phải lấy lại vai trò lãnh đạo" (Why America must lead again) mà ông viết trên tạp chí Foreign Affairs trình bày cô đọng chiến lược quốc tế mà Biden đã đưa ra trong cuộc tranh cử sơ bộ và trong đại hội Đảng Dân Chủ.

Trọng Thành (RFI): TT Trump cố tình giấu dân Mỹ về độ nguy hiểm của Covid-19

Tổng thống Mỹ Donald Trump biết rõ mức độ nguy hiểm của virus gây bệnh Covid-19, nhưng cố tình giảm nhẹ mối đe dọa với công chúng Mỹ. Hôm qua, 09/09/2020, một số trích đoạn trong cuốn sách sắp xuất bản của nhà báo Bob Woodward, tiết lộ thông tin này.

Những phát biểu nói trên của tổng thống Trump nằm trong số 18 cuộc nói chuyện qua điện thoại giữa tác giả cuốn sách với ông Trump, được ghi âm với sự chấp thuận của đương kim tổng thống. Việc các đoạn hội thoại này được công bố ngay lập tức gây phẫn nộ trong hàng ngũ đảng Dân Chủ Mỹ, đang tập trung lên án chính sách của ông Trump trong đại dịch Covid-19, đặc biệt trong giai đoạn khi dịch mới bùng phát. 

Thông tín viên Anne Corpet tường trình từ Washington: 

“Virus lan truyền trong không khí đấy Bob ạ, người ta có thể bị lây nhiễm khi hít thở”. Tổng thống Mỹ khẳng định như vậy, trước khi nói thêm : “dịch bệnh này còn gây tử vong hơn nhiều so với một đợt cúm nghiêm trọng ! Nguy hiểm chết người đấy !”. 

Những lời lẽ này được ông Donald Trump đưa ra hôm mùng 7 tháng Hai. Tuy nhiên, cũng vào thời điểm đó, trước công luận, tổng thống Trump lại thường xuyên so sánh virus corona chủng mới với một trận cúm thông thường, và bảo đảm là virus sẽ nhanh chóng biến mất. 

Khi được hỏi về các phát biểu được ghi âm này, tổng thổng Mỹ tự bào chữa : “Cần phải bình tĩnh. Cần tránh gây hoảng loạn”. 

Trên thực tế, nước Mỹ đã phản ứng chậm trễ trước dịch bệnh. Đối với phe Dân Chủ, đang tố cáo chính phủ quản lý kém việc đối phó với đại dịch, thì các đoạn ghi âm này là một bằng chứng mới về sự bất tài của ông Donald Trump. 

Nguyên Ngọc: Cái chết của Nhà thơ Ngọc Anh và ... vụ án Đồng Tâm

Tôi chắc ai cũng biết bài hát nổi tiếng “Bóng cây Kơ-nia”, nhưng hình như người ta biết nhiều về nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu, là người đã phổ nhạc bài thơ ấy, rất ít ai nhắc và biết đến tác giả đích thực: nhà thơ Ngọc Anh. Đã có lần tôi nói với anh Phan Huỳnh Điểu: cám ơn anh đã phổ nhạc bài thơ, nhưng theo tôi bài thơ đó đã tự nó hát lên rồi…

Nhưng hôm nay nhắc tới Ngọc Anh không phải để nói chuyện xưa, mà để bàn về các kịch bản kỳ quái do mấy tướng công an tung ra về cái chết của ba người công an trong vụ án Đồng Tâm đang xử.

Ngọc Anh là bạn thân của tôi. Chúng tôi cùng lên Tây Nguyên một lần từ thời kháng chiến chống Pháp. Đến thời chiến tranh chống Mỹ, Ngọc Anh trở vào chiến trường cuối năm 1964, hoạt động ở vùng Kontum, và hy sinh ngày 5-10-1965, vì một tai nạn nghề nghiệp bất ngờ. Cụ thể là thể này : Ngọc Anh phụ trách một nhóm văn nghệ, chuyên đi biểu diễn, tuyên truyền cổ vũ kháng chiến ở các làng, chủ yếu thuộc hai huyện Đăk Glei và Tu Mơ Rông, trên hai sườn của núi Ngọc Linh cao nhất Tây Nguyên. Để tạo ánh sáng ở sân làng cho hằng trăm người xem, họ dùng một cách rất thô sơ: khoét một cái lỗ, lót mấy lớp lá không thấm nước, đổ dầu lửa xuống đấy, che phía trên chỉ chừa lại một khoảng trống nhỏ, rồi nhúng một cái bấc vào và đốt lên. Chỉ dầu lửa thôi nhé, lúc ấy đã làm gì có xăng. Ánh sáng cũng đủ cho các cuộc hát múa rộn rã… Đến khi ánh sáng đã hơi yếu do dầu cạn, lẽ ra phải chờ lửa tắt hẳn thì mới được đổ thêm dầu, rồi đốt lại. Nhưng Ngọc Anh đã vội vã và bất cẩn, bưng cả thùng dầu lửa còn lại rót thẳng vào ngọn lửa đang cháy. Dù chỉ còn le lói, lửa cũng bắt được dầu, bỗng cháy bùng lên, lập tức lan ngược theo dòng dầu đang rót xuống, và phủ cháy cả người cầm thùng dầu. Vậy là Ngọc Anh bị bỏng toàn thân. Người ra sức chạy chữa cho Ngọc Anh lúc bấy giờ, mà vẫn không cứu được, là một y sĩ người Jörai tên là Kösor Kron, còn có tên là Nguyễn Văn Sĩ, cũng được đào tạo từ miền Bắc vào. Sau này có thời gian dài Kösor Kron làm Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai. Anh chính là người dẫn con trai Ngọc Anh mấy mươi năm sau đi tìm mộ cha trong rừng rậm Tu Mơ Rông, và cũng chính anh đã kể cho tôi nghe toàn bộ câu chuyện về cái chết bi thảm của Ngọc Anh, bạn tôi…

David Brown: Thư ngỏ gửi những người bạn ở Việt Nam ( Song Phan dịch)

Bài viết sau đây của ông David Brown, viết độc quyền cho trang Tiếng Dân bằng tiếng Anh, được ông Song Phan chuyển ngữ, gửi đến những người bạn sống ở Việt Nam.

Ông David Brown
Các bạn ở Việt Nam thân mến,

Trong mười năm qua, tôi đã chia sẻ suy nghĩ của mình về các vấn đề có liên hệ đến Việt Nam trên trang Tiếng Dân và blog Ba Sàm, cũng như trên Asia Sentinel và một số ấn phẩm tiếng Anh khác. Tôi đã viết về đời sống chính trị của Việt Nam, các thách thức kinh tế, xã hội, các lựa chọn về chính sách môi trường và mối quan hệ của nó với các nước láng giềng.

Tôi cũng thường viết về cuộc khủng hoảng đang diễn ra ở Biển Đông và về mối quan hệ Mỹ – Việt, nhưng bây giờ, trong gần bốn năm qua, tôi không lên tiếng về những vấn đề đó. Không phải tôi không còn quan tâm, mà tôi có thể nói gì đây? Khi nhìn các hành động của Tổng thống Donald Trump, tôi đã cảm thấy khó chịu về sự trung thực đàng hoàng, về “chính nghĩa” “đạo đức” của nước mình.

Nhìn việc, biết người


Không giống như các chính trị gia tiêu biểu, tổng thống Trump nói những gì ông nghĩ mà không hề do dự. Ông vận động trong tư cách ứng viên sẽ “rút cạn đầm lầy” (có nghĩa là nhổ tận gốc các thỏa thuận đồi bại của “nhóm lợi ích” Mỹ, tức là phe nhóm chính trị nội bộ ở Washington). Khi lên nắm quyền, ông đã không ngần ngại khuấy động lên mọi thứ. Ông đã đòi hỏi các viên chức dưới quyền sự trung thành tuyệt đối và đã giành được toàn quyền kiểm soát tổ chức của Đảng Cộng hòa. Trump vẫn gây chú ý qua tính không thể đoán trước, qua sự miệt thị những ‘quy tắc’ của nền chính trị Mỹ.

Trump đã được bầu làm tổng thống vào tháng 11 năm 2016 vì rất nhiều cử tri Mỹ đã thích cách nói chuyện thẳng thắn và lời hứa “đặt nước Mỹ lên trên hết” gây ấn tượng.

Thứ Năm, 10 tháng 9, 2020

Ngô Nhân Dụng: Bức thư Mùa Vu Lan của Hòa thượng Tuệ Sỹ

Có hai nhà sư là bạn cùng tu ở tu viện Thũpãrãma, nằm trong thành phố Anurãdhapura, thủ đô của vương quốc mang cùng tên trên đảo Tích Lan. Một trong hai ông sư không thích đời sống đô thị, đã từ giã bạn, đi về phía Đông tới một ngôi chùa khác trong rừng, để ẩn dật. Ông thầy kia ở lại tu viện.

Sau mười năm, một bữa ông sư trên rừng nghĩ mình nên mời người bạn cũ tới chia sẻ cuộc sống thanh tịnh trên sơn cốc. Ông trở về tu viện ở Anurãdhapura thăm bạn. Hai nhà sư cùng đi khất thực, cả ngày chỉ được cúng dường một tô cháo loãng.

Vị sư từ rừng núi về bèn hỏi người bạn cũ có phải ngày nào cuộc sống cũng như vậy hay không. Ông thầy ở lại thành phố trả lời rằng thường thường chỉ có thế thôi. Vị khách tăng bèn ngỏ ý mời ông bạn lên sơn cốc, ở trong rừng với mình. Ông thầy ở thủ đô đồng ý. 

Hai người đi qua chỗ cổng thành, ông thầy ở thành phố quay đầu về hướng đi ra ngoài, ông thầy từ rừng về ngạc nhiên hỏi: 

- Thầy tính đi đâu vậy?

- Thầy mới rủ tôi đi về sơn cốc với thầy mà?

- Nhưng thầy không trở về chùa lấy đồ đạc gì sao?

- Tôi chỉ có mỗi cái bình bát này thôi. Còn cái giường, cái ghế là đồ đạc của chùa. Tôi không có gì hết.

Ông thày từ chủa trên rừng về nói:

-Tôi cần trở lại chùa. Tôi còn để ở đó cái lọ dựng dầu đốt, cái túi dép và cây gậy.

- Thầy về đây mấy ngày mà đã có nhiều thứ nhỉ!

Ông thày ở rừng trở về nhìn người bạn cũ, thú nhận: “Tu như thầy thì chỗ nào cũng là sơn cốc!”

Nguyệt Quỳnh: Hiệp Sĩ và Phiên Tòa ngày 7 tháng 9

Để mô tả nghành tư pháp nước ta hiện nay, xin được dẫn bằng nỗi lo sợ sâu thẳm trong lòng người dân VN qua câu nói của cựu Uỷ viên Bộ chính trị Đinh La Thăng trước toà:

“ Xin hãy đối xử với bị cáo như số phận một con người !”

Thật vậy, không ai muốn trải nghiệm những gì ông Thăng trải nghiệm. Nhưng đó là sự thật của xã hội này - cả bạn và tôi đều thấu hiểu điều đó. Cho dù ngày hôm nay bạn đang là một viên chức trong bộ máy nhà nước, một tướng lĩnh trong sạch được trân trọng như tướng về hưu Lê Mã Lương, một sinh viên đại học, một người dân đẩy xe bán trái cây, thì ngày mai bạn vẫn dễ dàng rơi vào vòng lao lý để chịu chung một số phận như ông Đinh La Thăng.

Tôi không muốn bi quan, nhưng chắc phải còn lâu lắm dân ta mới được sống trong một đất nước văn minh thượng tôn luật pháp, nếu chúng ta cứ tiếp tục chạy theo những điều phù phiếm mà không nghĩ gì cho mình và cho nhau.

Tuổi thọ của các nước Cộng Sản trên thế giới trung bình chỉ có 70 năm, nhưng tháng ba năm nay, đảng đã trang trọng tổ chức lễ kỷ niệm 90 năm ngày thành lập đảng. Nghĩa là thể chế này còn sống, và … tiếp tục sống thọ! Chỉ khác có một điều: “Bất chấp cờ và hoa, bất chấp những mỹ từ ca ngợi thành quả của lãnh đạo, cái dấu ấn ghi đậm 90 mùa xuân của đảng trong lòng dân lại là tiếng súng nổ chát chúa vào một đêm giáp tết ở thôn Hoành.”

Chín mươi mùa xuân của đảng ở mảnh đất kiên cường Đồng Tâm được đánh dấu bằng tang trắng, bằng nước mắt tiếc thương cụ Kình, một nông dân, một đảng viên kỳ cựu tám mươi tư tuổi đời, năm mươi tám tuổi đảng. Mùa xuân năm nay không đến với thôn Hoành, và những gì xảy ra ở đó cùng thái độ kiêu mạn và những kịch bản bất nhất từ Bộ Công an đã lấy đi nốt chút niềm tin còn sót lại nơi những người CS cũ. Nhiều đảng viên kỳ cựu đã bày tỏ nỗi thất vọng, bất nhẫn, cay đắng. Ts Hà Sĩ Phu lên án gay gắt cách hành xử của lãnh đạo CS với đôi câu đối :

Đem đại binh chống một ông già, lo sợ quá bởi Lòng không đại nghĩa!
Dựng tiểu tiết như bầy con nít, mưu mô thừa vì Chí chẳng công minh!

Nguyễn Hùng (VOA Blog): Đồng Tâm và những trận đánh tồi

Ngọn nguồn của bạo lực ở Đồng Tâm không bắt đầu từ cuộc tấn công của “ngàn quân” vào làng Hoành rạng sáng 9/1. Nó bắt đầu từ tháng 4/2017 khi chính quyền lừa ông lão ngoài 80 tuổi Lê Đình Kình ra đồng để bắt. Trong một video mà giờ đã không còn truy cập được trên YouTube, ông Kình kể lại diễn biến:

“Khi đến đấy một cái là một anh cảnh sát cơ động nhưng họ toàn mặc quần bò áo thun đen…, một anh nhảy xuống, đứng vào cái góc tường ở đấy và nổ hai băng đạn chỉ thiên và ngay lúc đó là Trần Thanh Tùng đá tôi một cái, Trần Thanh Tùng đứng đằng sau tôi, mà Trần Thanh Tùng là về công tác tại xã Đồng Tâm này nhiều lần rồi, mà ngay hôm đấy và cách đấy mấy hôm vẫn gặp tôi, vẫn cứ làm việc.

“Đá tôi một cái tung lên và trôi một mét rưỡi. Cái đá của một công an mà họ đang sung sức thì có thể nói nó là một cái đá mà mục đích là tiêu diệt mình cho nên một cái đá họ không thương tiếc. Thì tôi tung lên một cái rồi ngã ngửa, đập đầu xuống đường bê tông nhưng mà hôm ấy tôi đội mũ bảo hiểm. Nếu không đội mũ bảo hiểm thì hôm ấy có thể vỡ đầu ngay tại chỗ ấy, và chết ngay tại chỗ ấy.”

Sau trận đánh nguội này, những người dân ủng hộ ông Kình, người từng là bí thư đảng uỷ xã Đồng Tâm, đã bắt giữ gần 40 cảnh sát trong đó tới hai phần ba là cảnh sát cơ động. Vụ việc khiến Chủ tịch Hà Nội lúc bấy giờ Nguyễn Đức Chung phải về ký cam kết không khởi tố người dân Đồng Tâm cũng như sẽ điều tra chuyện ông Kình bị đánh và bắt giữ trái pháp luật. Cả hai lời hứa này đều chỉ là hứa suông và cuối cùng người ta vẫn khởi tố vụ án với dân Đồng Tâm nhưng lại không hề điều tra vụ đánh gãy chân đảng viên khi đó đã trên 50 năm tuổi đảng. Trừ mấy lời hứa đẹp nhưng vô nghĩa của ông Chung, trận đánh tháng Tư năm 2017 nhắm vào ông Kình và dân Đồng Tâm là một trận đánh tồi.

Bùi Thư (BBC News Tiếng Việt): Vụ án Đồng Tâm gây tâm lý 'sợ hãi, bất lực' trong giới trẻ Việt Nam

Vụ án Đồng Tâm được xem là một trong những sự việc đặc biệt nghiêm trọng được đưa ra xét xử sơ thẩm ngày đầu tiên hôm 7/9. Vậy giới trẻ Việt Nam nghĩ gì về phiên tòa xét xử vụ Đồng Tâm?

Phiên sơ thẩm dự kiến diễn ra từ ngày 7 đến 17/9.

Đây là phiên xét xử sơ thẩm vụ án "giết người" và "chống người thi hành công vụ" xảy ra tại thôn Hoành thuộc xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, TP Hà Nội. Vụ án liên quan đến tranh chấp, khiếu nại đất đai căng thẳng xảy ra từ nhiều năm qua, với đỉnh điểm là vụ đụng độ sáng sớm ngày 9/1/2020 khiến 3 cán bộ công an và ông Lê Đình Kình tử vong.

Trả lời BBC News Tiếng Việt từ Hà Nội ngày 8/9, An Nguyên (đã đổi tên) chia sẻ:

"Từ những phút đầu tiên của phiên tòa này đã định sẵn bản án. Tòa án là bên nắm giữ cán cân công lý mà họ lại đùa cợt với công lý như vậy. Nó như một phiên đấu tố hơn là phiên tòa vì họ đâu quan tâm dư luận, luật sư nói gì. Đó như cuộc trình diễn, đấu tố và ngấm ngầm sự dằn mặt cho những ai muốn đứng lên phản đối chính quyền về đất đai sẽ nhận lãnh hậu quả tương tự".

Từ Mỹ, một du học sinh Việt Nam nói: "Tôi thấy rần rần trên Facebook, trên báo về vụ Đồng Tâm nhưng tôi không theo dõi vì đây không phải mối quan tâm của tôi".

'Đây là phiên luận tội, không phải phiên tòa'


Là giáo viên tiếng Anh, đã từng đi du học nước ngoài và đang dạy các bạn trẻ luyện thi bằng tiếng Anh để du học, Chung Sơn (đã đổi tên) nói với BBC:

"Những kênh tôi tiếp cận thông tin là báo chí chính thống, họ cũng đưa những tin giống nhau như giật tít về việc Chủ tịch Nguyễn Đức Chung được yêu cầu triệu tập chứ không đưa sâu về những vô lý ở tòa. Tôi đọc Thanh Niên, thấy quanh tòa án an ninh được siết chặt. Vì vậy, việc tiếp cận thông tin một cách độc lập chắc chắn bị hạn chế".

Thứ Tư, 9 tháng 9, 2020

Trọng Nghĩa (RFI): Đẩy mạnh hợp tác dầu khí với Mỹ - Đòn nhất cử lưỡng tiện cho Việt Nam

Vào lúc tập đoàn Nga Rosneft được cho là đã từ bỏ một đề án khai thác dầu khí với Việt Nam tại Biển Đông dưới sức ép nặng nề của Trung Quốc, phải chăng lối thoát cho Việt Nam để bảo đảm chính sách năng lượng của mình sẽ là đẩy mạnh hợp tác với Mỹ? Đây chính là quan điểm của chuyên gia Lê Hồng Hiệp, thuộc Viện Nghiên Cứu Đông Nam Á ISEAS-Yusof Ishak tại Singapore.

Trong bài phân tích “Ý nghĩa chiến lược của công cuộc hợp tác Viêt Mỹ về dầu khí – The Strategic of Vietnam-US Oil and Gas Cooperation” đăng trên chuyên san Nhật Bản The Diplomat vào hôm qua, 07/09/2020, nhà nghiên cứu nhiều kinh nghiệm về Biển Đông này đã cho rằng việc tăng cường hợp tác với các tập đoàn dầu khí Mỹ sẽ cho phép Việt Nam vừa giảm được thặng dư thương mại với Mỹ, một điều đang cần làm, vừa bảo vệ được quyền lợi chính đáng của mình tại Biển Đông.

Mỹ nổi lên thành đối tác dầu khí quan trọng của Việt Nam


Theo chuyên gia Lê Hồng Hiệp, nhu cầu năng lượng của Việt Nam dự kiến ​​sẽ tăng từ 8,5% đến 9,5% mỗi năm trong vòng 5 năm tới đây. Vào lúc cần phải giảm lệ thuộc vào các nhà máy điện chạy bằng than, Việt Nam đang tìm cách tăng nguồn cung cấp dầu khí và phát triển các nhà máy điện chạy bằng khí đốt tự nhiên, với Mỹ đang nổi lên thành một đối tác quan trọng.

Việt Nam hiện đang làm việc với tập đoàn Mỹ ExxonMobil để phát triển mỏ khí đốt Cá Voi Xanh ngoài khơi bờ biển miền Trung, có trữ lượng ước tính khoảng 150 tỷ mét khối. Khí từ mỏ này sẽ được sử dụng để chạy 3 nhà máy điện khí sẽ xây dựng tại khu kinh tế Dung Quất gần đó.

Vào tháng 11 năm 2019, công ty AES Corp của Mỹ cũng đã giành được sự chấp thuận xây dựng tổ hợp nhiệt điện khí Sơn Mỹ 2 (2,25 GW) tại tỉnh Bình Thuận. Nhà máy sẽ chạy bằng khí hóa lỏng (LNG) nhập khẩu từ Mỹ.

RFA: Vấn nạn xã hội Việt Nam dưới sự lãnh đạo toàn diện của Đảng Cộng sản

Lễ Quốc khánh 75 năm với những câu chuyện đau lòng


Một loạt những thông tin được truyền thông Nhà nước loan đi trong những ngày đầu tháng 9/2020 khiến cho người quan tâm rất đỗi bàng hoàng.

Nào là câu chuyện một bé gái 10 tuổi phải dẫn đứa em trai chạy trốn khỏi người mẹ ruột bắt con đi ăn xin ở Bà Rịa-Vũng Tàu. Bà mẹ được phát hiện đã nhẫn tâm cho rít độc cắn chân, chích điện con mình để đạt được mục đích kiếm tiền bằng sự bất nhân mà khó ai có thể hình dung nỗi.

Nào là hình ảnh trong một video lan truyền trên mạng cho thấy một bà mẹ già 88 tuổi, sức yếu bị con gái bạo hành. Biện pháp hành hạ được ghi lại gồm cảnh đánh đập, thậm chí bắt bà mẹ phải ăn phân và người mẹ bất hạnh đã qua đời.

Thêm nữa, một vụ việc gây chấn động dư luận qua thông tin hàng trăm hũ tro cốt được phát hiện vất lẫn lộn ở phía sau chùa Kỳ Quang 2, tại TP.HCM.

Bên cạnh đó, còn không ít những bản tin được báo giới trong nước đăng tải dồn dập hàng chục cán bộ, lãnh đạo bị sai phạm nghiêm trọng, nhất là liên quan đến vấn đề đất đai nhưng chỉ bị kỷ luật với hình thức cảnh cáo hoặc khiển trách.

Đài RFA ghi nhận, một số người dân trong nước chia sẻ rằng những câu chuyện vừa nêu không phải mới xảy ra trùng hợp trong dịp lễ Quốc khánh Việt Nam 75 năm mà dường như vẫn diễn ra hàng ngày, hàng tháng kể từ khi Đảng CSVN giữ vai trò lãnh đạo duy nhất đất nước này.

Hậu quả của lãnh đạo độc đảng


Ông Lê Nguyễn, một nhà nghiên cứu lịch sử Việt Nam, vào ngày 8/9 nói với RFA rằng ông ghi nhận xã hội Việt Nam, tính từ thời điểm sau ngày 30/4/1975 cho đến hiện tại thì do hậu quả của nền giáo dục. Ông Lê Nguyễn trình bày quan điểm của ông:

“Đại khái xã hội bây giờ tha hóa đến mức đó thì đó là hệ quả của một nền giáo dục thiếu tính nhân bản, mà nặng phần chính trị. Do đó, dẫn đến hệ quả mà con người không còn sống với đạo đức nhân bản giống như trước đây nữa. Cho nên, mới xảy ra những chuyện mà trước năm 1975, trong xã hội miền Nam không hề có. Chẳng hạn như hiện tượng cả ông bố và ông nội cùng hiếp dâm một đứa con, đứa cháu ruột. Những chuyện như vậy không bao giờ xảy ra trong xã hội mà tôi đã sống thời trước năm 1975.”

Trân Văn (VOA Blog): Vụ án Đồng Tâm và hai… ông Trọng, hai… đảng!

Ông Lê Đình Kình. Photo Đong Tam TV

Hôm nay - 7 tháng 9, hệ thống tư pháp tại Việt Nam tiến hành xét xử theo trình tự sơ thẩm vụ án “giết người” và “chống người thi hành công vụ” xảy ra tại xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội. Vụ án mà trước nay, dân chúng Việt Nam vẫn gọi là “vụ án Đồng Tâm” (1),…

Suốt tám tháng vừa qua, “vụ án Đồng Tâm” đã trở thành một trong những đề tài nóng nhất ởViệt Nam. Thiên hạ đã mổ xẻ từ nguyên nhân, diễn biến đến cách thức tiến hành tố tụng hết sức kỳ quái của hệ thống tư pháp (2), cho dù Việt Nam có… Luật Tố tụng hình sự và Liên đoàn Luật sư từng phải kiến nghị điều chỉnh cho bớt… kỳ(3)!..

Tuy nhiên, bài này không bàn đến những yếu tố vừa đề cập, mà chỉ nêu thắc mắc, qua “vụ án Đồng Tâm”: Tại sao lại có đến hai… ông Trọng và hai… đảng, cả trong quản trị, điều hành quốc gia lẫn xử lý những vấn đề liên quan đến đảng viên? Lẽ nào ông Trọng và đảng có thể thản nhiên… phân thân như thế?

***

Hôm 6 tháng 9, tạp chí Luật khoa đăng “Đến cuối đời, chồng tôi vẫn tin vào Đảng” của May khiến rất nhiều người đọc ngậm ngùi, thương cảm (4). Chẳng ai bắt ông Trọng và đảng phải tin tâm sự của vợ con cụ Lê Đình Kình nhưng chuyện cụ Kình có “Huy hiệu 55 năm tuổi đảng” thì chẳng ai bịa ra được.

Mỹ Hằng (BBC News Tiếng Việt): Ông Nguyễn Đức Chung là 'mắt xích quan trọng' trong vụ Đồng Tâm?

Ông Nguyễn Đức Chung được xem là đã ra nhiều văn bản liên quan đến vụ tranh chấp đất đai kéo dài ở Đồng Tâm, cũng như việc chấp thuận chủ trương tấn công vào thôn Hoành rạng sáng 9/1/2020, theo ý kiến một luật sư.

Trao đổi với BBC News Tiếng Việt sáng 8/9, ngày thứ hai của vụ xử Đồng Tâm gây chấn động dư luận, luật sư Ngô Anh Tuấn, một trong những người bào chữa cho các bị cáo, nói:

"Có rất nhiều quyết định, văn bản của ông Nguyễn Đức Chung, Chủ tịch UBND TP Hà Nội liên quan đến vụ việc đất đai Đồng Tâm.''

"Đúng ra, ban đầu, vai trò ông Chung trong vụ án không nhiều. Tuy nhiên, các tình tiết trong hồ sơ vụ án thì lại nêu rất nhiều đến các quyết định, văn bản của ông Nguyễn Đức Chung, liên quan đến Đồng Tâm. Hồ sơ vụ án nêu rằng đây là các vấn đề hành chính liên quan thôi, tuy nhiên nó được nhắc đến rất nhiều. Có nghĩa là cơ quan điều tra xem đó là các chứng cứ, bằng chứng cần được xem xét.''

"Như vậy, các vấn đề có trong hồ sơ vụ án thì phải được đưa ra thẩm định công khai tại tòa. Tức là người cần phải được đưa ra để xem xét không ai khác là ông Nguyễn Đức Chung - người tham gia nhiều nhất trong vụ việc tranh chấp đất đai Đồng Tâm. Trong đó có việc ông Chung liên quan đến quyết định số 2346/KL-TTTP-P5 "Về việc thanh tra toàn diện việc quản lý, sử dụng và quá trình xử lý từ trước đến nay đối với diện tích đất khu sân bay Miếu Môn thuộc địa giới hành chính xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức", cho tới nhiều vấn đề khác, như đối thoại với dân Đồng Tâm, đến việc trả lời báo chí, v.v…''

"Như vậy, ông Chung là một mắt xích quan trọng trong việc cần làm rõ đối với vấn đề tranh chấp đất đai ở Đồng Tâm được nêu trong vụ án,'' luật sư Ngô Anh Tuấn khẳng định.

"Việc triệu tập ông Chung là điều hợp l‎ý. Tuy nhiên tòa không đồng ý,'' ông Ngô Anh Tuấn kể lại.

Thứ Ba, 8 tháng 9, 2020

Bauxite Việt Nam (tổng hợp): Một số dư luận ngày đầu tiên xét xử vụ án Đồng Tâm

FB Menras André


Để Nhà cầm quyền nhớ. Họ đã có thể cản trở cuộc thảm sát.
Dưới đây là bức thư tôi đã gửi đến Đại sứ VN tại Paris vài ngày trước.


FB Trương Huy San: Đồng Tâm


Vẫn biết chúng ta đang có một nền tư pháp có rất ít khả năng cung cấp công lý; nhưng, không vì thế mà chúng ta thủ tiêu khát vọng công lý.

Cao Nguyên (RFA): Vụ Đồng Tâm - Thêm sự thật và tính tàn bạo bị vạch trần!

Hình minh hoạ. Phiên toà xử 29 người dân Đồng Tâm ở Hà nội hôm 7/9/2020. congluan.vn

Những luật sư tham gia bào chữa cho 29 người dân Đồng Tâm trong phiên toà diễn ra vào ngày 7/9 ở Hà Nội cho biết những kiến nghị và khiếu nại của họ đều bị Hội đồng xét xử trực tiếp hoặc gián tiếp bác bỏ. Trong khi đó, người thân của 29 bị cáo bị lực lượng công quyền kiểm soát chặt chẽ, không được dự phiên toà.

Phiên toà xét xử 29 người dân Đồng Tâm bị cáo buộc với tội giết người và chống người thi hành công vụ bắt đầu vào ngày 7/9 và dự kiến sẽ kéo dài 10 ngày.

Các bị cáo bị bắt giữ sau vụ tấn công của hàng ngàn cảnh sát vào thôn Hoành, xã Đồng Tâm vào rạng sáng ngày 9/1/2020, liên quan đến một vụ tranh chấp đất đai giữa người dân và chính quyền. Vụ tấn công đã khiến 3 cảnh sát và một dân thường là ông Lê Đình Kinh thiệt mạng.

Trước khi phiên xử diễn ra, các luật sư tham gia bào chữa cho 29 bị cáo trong vụ án này có kiến nghị căn cứ trên lời khai của một người chứng kiến thời khắc cụ Lê Đình Kình bị bắn chết. Ngay trong ngày đầu của đợt xét xử, các luật sư lại có những khiếu nại mới theo qui định tố tụng Việt Nam.

Ngô Nhân Dụng: Ngân hàng nhiều tiền quá nhưng dân không chi tiêu

Toà nhà Fed tại Washington . Hình  DANIEL SLIM/AFP via Getty Images

Có thể nhìn vào bảng đối chiếu tài sản của các ngân hàng Mỹ để hiểu tại sao tuần trước ông Jerome Powell tuyên bố đổi thái độ về lạm phát. Ông thống đốc Ngân Hàng Trung Ương Mỹ (Fed) sẽ không sợ hãi như hồi xưa nữa, khi thấy giá sinh hoạt lên cao.

Bảng đối chiếu tài sản và nợ nần (balance sheet) của các ngân hàng thương mại Mỹcho thấy số tiền gửi vào hệ thống ngân hàng tăng lên gấp năm lần, trong khi lợi nhuận của tất cả các ngân hàng đều đi xuống, giảm bớt 70% so với năm ngoái, theo báo cáo tuần trước của FDIC (Federal Deposit Insurance Corp) là cơ quan bảo hiểm cho những người gửi tiền vào ngân hàng.

Trong sáu tháng đầu năm 2020, người Mỹ đã gửi vào các ngân hàng $2.4 ngàn tỷ(trillion) đô la. Bốn ngân hàng Chase, Bank of America, Citigroup và Wells Fargo được thêm $900 đô la tiền ký thác. Nhưng bốn nhà bank lớn nhất này chịu đựng một nửa số tiền lời sụt giảm chung.

Đối với chúng ta thì tiền ký thác trong ngân hàng được coi là tài sản. Nhưng đối với các ngân hàng thì tiền người ta ký thác (deposits) chính là các khoản nợ. Tài sản của ngân hàng là các món tiền cho vay, sinh lời.

BBC News (Ban Phác họa và Dữ liệu Báo chí): Bầu cử 2020 - Cập nhật kết quả thăm dò của Trump và Biden

Cử tri Mỹ sẽ quyết định vào ngày 3/11 liệu Donald Trump có được ở lại Nhà Trắng thêm 4 năm nữa hay không.


Vị tổng thống đảng Cộng hòa đang bị thách thức bởi ứng cử viên Joe Biden, đảng Dân chủ, người được biết đến nhiều nhất với tư cách là phó tổng thống của Barack Obama, nhưng đã tham gia chính trường Hoa Kỳ từ thập niên 1970.

Ngày bầu cử lừng lững đến gần, và các công ty thăm dò ý kiến đang ráo riết tìm cách đánh giá tâm trạng của quốc gia, bằng cách hỏi cử tri xem họ thích ứng cử viên nào hơn.

Chúng tôi theo dõi những cuộc thăm dò này, và cố gắng tìm ra những gì thăm dò ý kiến có thể và không thể cho chúng ta biết ai sẽ là người đắc cử.

Kết quả thăm dò toàn quốc hiện giờ ra sao?


Thăm dò quốc gia là một hướng dẫn tốt về mức độ được ủng hộ của một ứng cử viên trên toàn quốc, nhưng không nhất thiết là cách tốt để dự đoán kết quả cuộc bầu cử.

Ví dụ, năm 2016, Hillary Clinton dẫn đầu trong các cuộc thăm dò toàn quốc và giành được hơn Donald Trump gần ba triệu phiếu bầu, nhưng bà vẫn thất cử - bởi vì Hoa Kỳ sử dụng hệ thống cử tri đoàn. Vì vậy việc giành được nhiều phiếu phổ thông nhất không phải lúc nào cũng giúp ứng cử viên đắc cử.

Bỏ cảnh báo này qua một bên, trong gần như hầu hết năm nay, Joe Biden luôn dẫn trước Donald Trump trong các cuộc thăm dò quốc gia. Tỷ lệ ủng hộ của ông dao động quanh mức 50% trong những tuần gần đây, và có lần dẫn đầu Donald Trump đến 10 điểm.