Chủ Nhật, 22 tháng 3, 2015

Trần Mộng Tú - Chim Én Có Về Đúng Hẹn Không




Hàng năm, vào ngày 03-19, đoàn chim én sẽ bay về lại Tu viện San Juan Capistrano (sau khi đã thiên di xuống Nam Mỹ tránh đông hàn). Nhưng cũng đôi khi, chim én không về đúng hẹn, có thể trước hoặc sau ngày 3/19,  nên đôi khi, người rủ nhau đi đón chim về bị hụt.

Thứ Bảy, 21 tháng 3, 2015

Thụy Khuê - Khảo sát công trạng của những người Pháp giúp vua Gia Long (Chương bốn)

Tác phẩm của John Barrow (1764-1848) 
Phần 1

Vào Google đánh chữ Olivier de Puymanel, Wikipédia Pháp, thấy ghi: "Olivier de Puymanel "là một nhà kiến thiết và là người tổ chức quân đội Việt Nam dưới triều đại nhà Nguyễn". Wikipédia Việt, ghi: "Olivier de Puymanel là người giám sát thi công toà thành bát quái, theo thiết kế của kỹ sư người Pháp, Théodore Lebrun", ông "đã huấn luyện cho hơn 50.000 quân Nguyễn, còn Jean-Marie Dayot thì lo về thuỷ quân". Ý chính được truyền tụng khắp nơi trên thế giới, trở thành "sự thực" cho đến ngày nay là: "Puymanel là cha đẻ của các thành trì xây theo kiểu Vauban tại Việt Nam trong thế kỷ XIX".

Bùi Vĩnh Phúc - Cái Đẹp của Ngôn Ngữ & Nét Hậu Hiện Đại trong Khả Thể (*)


(Giới thiệu tập truyện Khả Thể của Đặng Thơ Thơ)

Có một vài điều tôi có thể nói về tập truyện này của Đặng Thơ Thơ. 

Trước hết, truyện của Đặng Thơ Thơ pha trộn giữa tưởng tượng, những giấc mơ, những ẩn dụ, và thế giới của những khả thể—thế giới của những sự việc, những câu truyện, những hiện thực có thể xảy ra.  Những hiện thực chờ được bật mở (như từ một công-tắc điện bật/tắt ánh sáng), hay là những thế giới chờ được bùng nở (như những đóa hoa trên cành cây, những hạt mầm trong lòng đất). 

Một điểm nữa, tôi thấy tác giả kể chuyện với một hiệu ứng gián cách/dãn cách, distancing effect, V-Effekt (Verfremdungseffekt), như trong thế giới kịch của Bertolt Brecht.  Người đọc/người tham dự luôn được nhắc nhở, bằng một cách nào đó, là họ không được nhập thân vào diễn viên, vào nhân vật.  Tác giả tạo cho người xem/người đọc một ý thức trong khi nhập cuộc, trong khi đi vào tác phẩm của mình. 

Ngô Nhân Dụng - Tại sao Anh, Đức, Pháp, Ý vào AIIB?


Trong vòng một tuần qua, Anh, Đức, Pháp, Ý lần lượt chịu góp vốn vào Ngân hàng Đầu tư Hạ tầng Cơ sở Á châu (AIIB) do Trung Quốc khởi xướng; dù chính phủ Mỹ không đồng ý. Đây là một thất bại ngoại giao của Mỹ. Thất bại này do chính quyền Obama tự tạo ra khi họ làm “ồn ào” về một “sự đã rồi,” một sự kiện thế nào cũng xẩy ra, mà lại đáp ứng chính những đòi hỏi của Mỹ về Ngân hàng Đầu tư này.

Phân tích cho cùng, phải thấy rằng nếu Bắc Kinh không thành lập AIIB mới là điều lạ. Và nếu các nước như Anh, Đức, Pháp, Ý bỏ qua cơ hội không tham dự vào ngân hàng quốc tế đó mới là điều lạ. Việc tham gia của các nước này sẽ giảm bớt vai trò quan trọng của Trung Cộng, và thúc đẩy AIIB không đi vào con đường mà Tổng thống Obama đã tỏ ra nghi ngại.

QUANG DŨNG - QUÁN BÊN ĐƯỜNG

Hình minh họa: Nhật Giang

Tôi là khách qua đường trưa nắng gắt
Nghỉ nhờ đây nơi quán lệch tường xiêu
Giàn mướp nghèo không hứa hẹn bao nhiêu
Mùa gạo đắt đường xa thưa khách vắng
Em đắp chăn dày tóc em trĩu nặng
Tôi mồ hôi ra ngực áo chan chan
Đường tản cư bao suối lạ sương ngàn
Em mê sảng sốt hồng lên đôi má
Em có một mình nhà hoang vắng quá
Mảnh chăn đào em đắp có hoa thêu
Hàng của em chai lọ xác xơ nghèo
Tôi nhìn lại mảnh quần xưa đã vá
Tôi chợt nhớ chúng ta không nhà cửa
Em tản cư tôi là lính tiền phương
Xa Hà Nội cùng nhau từ một thủa
Lòng lâng lâng thương nhau qua dọc đường
Tiền nước trả em rồi nắng gắt
Đường xa mờ mờ núi tiếp mây
Hồn lính vương qua vài sợi tóc
Tôi thương mà em đâu có hay.
Tôi thương mà em đâu có hay.

Nguyễn Mộng Giác - Đường Một Chiều

Chương 9 (chương cuối)

Không hiu sao tôi e ngi báo tin Ninh chết cho bé Ly hay. Trên đường v tôi ch hi đi hi li như vy hoài. Đã đành gia Ninh và Ly có mt chút thân mt quyến luyến, s thân mt e dè, v quyến luyến pha v h hng xa l. Nhưng Thúy chết đi, Ly phi cm thy lơ láo, cô độc trên đời. Như vy Ly không còn biết da vào ai. Như tôi Ly bi ri chy quanh hi h, v vp tìm ly cái thế thăng bng cho đời mình, và vì cùng mt trng thái tâm hn, t nhiên tôi coi Ly như mt người ln hoàn toàn. Sut my ngày d phiên tòa, tôi nói vi Ly như nói vi mt người trưởng thành, vi tt c chân tht và tương kính. Tôi nghĩ Ly lo nhng điu mình lo, s nhng điu mình s. Nói, cười, cư x vi Ly, tôi gượng nh, e ngi không mt chút khi d. Và trc giác đi trước lý trí cho tôi mường tượng hay rng Ly không còn là bé Ly ngày trước na. Cái chết ca má, gánh nng gia đình và tang tóc trong my tháng, nhng trách nhim đổ lên vai lên đầu đứa con gái 14 tui, làm cho nó già trước tui. Ly có th hiu nhng điu tôi hiu và cái nhìn ca con bé bt đầu biến đổi. Lo âu nhiu hơn, nghĩ ngi xa v sau. Nghĩ ngi sâu đằng sau s vic. Cho nên có l ni bơ vơ trên đời chưa chc khiến Ly căm thù k gây nên ti. Vì ngay như tôi, cho đến lúc này, tôi vn chưa hiu rõ vì sao Ninh hành động như vy. Gia nét mt vô ti, hành động bo sát, và s phn n đối vi k bôi nhơ lên danh d Thúy, khó lòng tìm ra mt li gii thích tha đáng. Chn vn đâu đây mt điu bí nhim, cái gì không thuc v Ninh mà cũng không thuc v Thúy. ngoài tm tay người. Lý trí không đủ sc vi ti. Và tôi đã nghĩ như thế, thì có th Ly cũng s nghĩ như thế. Bui trưa ăn cơm, Ly lng l và tng miếng nh, lâu lâu ngước nhìn tôi mun hi mà không dám hi.

Thứ Sáu, 20 tháng 3, 2015

Âu Dương Thệ - Vấn đề không phải đi thăm hay không: Nhưng chính là, đi chỉ để thỏa mãn tự ái cá nhân hão, hay để phục vụ quyền lợi dân tộc? (1)


Ông Trọng đi Mĩ để làm gì? Đi chỉ để thỏa mãn tự ái cá nhân hão trước khi chấm dứt nhiệm kì Tổng bí thư thì uổng công vô ích! Nhưng nếu đi vì quyền lợi đất nước phải Thoát Trung thì sẽ được nhân dân VN ủng hộ và chính giới Mĩ kính trọng. Khi đó Nguyễn Phú Trọng sẽ để lại điểm son trong lịch sử. Nhưng cái khó khăn lớn nhất là, ông Trọng có đủ đảm lược để tự thoát khỏi cái bóng đen quá dài của chính mình hay không? 

Tình hình đất nước:VN đang đứng ở đâu và như thế nào trong quan hệ với Trung quốc?

Trả lời dư luận quốc tế kết án gay gắt việc Bắc kinh cố tình mở rộng nhiều đảo trên biển Đông thành các căn cứ quân sự, bộ trưởng Ngoại giao Trung quốc Vương Nghị đã khẳng định rất ngang ngược trong cuộc họp báo ngày 8.3 tại Bắc kinh : Biển Đông là « nhà » và là « sân » của Trung quốc. Nguyên văn lời đổi trắng thay đen, kẻ cướp đóng vai quan tòa của Vương Nghị:
« Chúng tôi không giống như một số quốc gia khác đã xây dựng trái phép trong nhà của người khác. Và chúng tôi không chấp nhận những lời chỉ trích từ người khác khi mà chúng tôi chỉ xây dựng các cơ sở trên sân riêng của chúng tôi. » ([i])

Âu Dương Thệ - Vấn đề không phải đi thăm hay không: Nhưng chính là, đi chỉ để thỏa mãn tự ái cá nhân hão, hay để phục vụ quyền lợi dân tộc? (2)


(Tiếp theo và hết)

Chuyến đi Hoa kì cần nhằm mục tiêu gì?: Hãy đối chiếu chủ trương và chính sách của Trung quốc và Hoa kì trong vấn đề biển Đông

Các sự kiện trên đã chứng minh, Bắc kinh đang cố tình lấn chiếm biển đảo của VN và đang thực hiện ý đồ biến các đảo này trở thành các căn cứ quân sự đe dọa trực tiếp và thường xuyên an ninh VN; đồng thời còn đe dọa an ninh đường hàng hải quan trọng nhất trên thế giới. Như thế Bắc kinh đã trở thành kẻ thù nguy hiểm và trực tiếp của VN và nhiều nước trong khu vực; đồng thời còn là mối họa cho Hoa kì và EU là những quốc gia có quyền lợi lớn trong ngoại thương. Từ khi Tập Cận Bình làm Tổng bí thư ĐCS và Chủ tịch nước Trung quốc mối nguy hiểm lại càng gia tăng. Với khẩu hiệu " Hiện nay, mọi người đều đang thảo luận giấc mơ Trung quốc, tôi cho rằng, thực hiện sự phục hưng vĩ đại của dân tộc Trung Hoa là giấc mơ vĩ đại nhất của dân tộc Trung Hoa kể từ cận đại đến nay."  ([i]) Để thực hiện mục tiêu này Tập Cận Bình đang vực dậy chủ nghĩa dân tộc quá khích ở Trung quốc đồng thời tìm cách phục hồi chủ nghĩa bành trướng đế quốc kiểu mới. Nguy cơ này đang gia tăng một cách khó lường qua chủ trương dùng chiêu bài chống tham nhũng „đả hổ,diệt ruồi“ để thanh toán đối thủ chính trị trong đảng, tự đề cao thần tượng cá nhân cho Tập Cận Bình; trong khi ấy lại gia tăng đàn áp giới trí thức, văn nghệ sĩ và thanh niên Trung quốc, cấm các báo điện tử đối lập và mở phong trào bài xích các tư tưởng tự do dân chủ Tây phương.

Nguyễn Hưng Quốc - Mục tiêu của phê bình


Trong các nhà phê bình Việt Nam trước đây, người được khen là nhạy cảm nhất hẳn là Hoài Thanh. Quả thực, trong cuốn Thi nhân Việt Nam được xuất bản lần đầu vào năm 1942, Hoài Thanh (với sự cộng tác ít nhiều của Hoài Chân) đã chứng tỏ một năng lực cảm thụ đặc biệt tinh tế: trong hàng trăm người làm thơ ở thập niên 1930, ông đã chọn ra được những người tài hoa nhất; ở những người tài hoa ấy, ông đã phát hiện được những khía cạnh nổi bật nhất; và ở mỗi khía cạnh, ông dẫn ra được những bài thơ hoặc những câu thơ tiêu biểu nhất.

Nguyễn-Xuân Nghĩa - Dĩ hư vi thực - Những hư và thực của quyền lực tại Mỹ, Nga, Tầu


Trong có một tuần, ba cường quốc quân sự đứng đầu thế giới là Mỹ, Nga, Tầu, bất ngờ dàn ra ba chuyện sáng trưng - mà làm thiên hạ thấy tối mù.

Tại Hoa Kỳ, Tổng Thống Barack Obama hành xử như một... thủ tướng ham đọc báo. Ban tham mưu của ông cho biết rằng tổng thống biết mọi tin chấn động là nhờ báo chí! Tuần qua, Obama đi thăm một trung tâm của Bộ Cựu Chiến Binh tại Phoenix và để nhân sự của các bộ khác giải quyết hay giải thích các vấn đề công vụ nóng hổi. Ông tránh đề cập đến chuyện nóng của thế giới như chiến lược chống quân khủng bố Hồi Giáo, hay lời kêu gọi yểm trợ quân sự của tổng thống Ai Cập, hoặc rủi ro đụng độ quân sự tại Ukraine, v.v...

Anjana Pasricha - Ấn Độ sắp qua mặt TQ, trở thành nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới

Ấn Độ có thể sắp qua mặt Trung Quốc để trở thành nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới.
Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế Christine Lagarde cho biết trong năm nay Ấn Độ có thể qua mặt Trung Quốc để trở thành nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Theo tường thuật của thông tín viên Anjana Pasricha của đài VOA ở New Dehli, bà Lagarde cũng kêu gọi các nền kinh tế mới nổi chuẩn bị ứng phó với sự bất ổn có thể xảy ra trong trường hợp Hoa Kỳ tăng lãi suất.

Thứ Năm, 19 tháng 3, 2015

Nguyễn Trọng Vĩnh - Việc hôm nay báo động hiểm hoạ


Được biết ngày 14/3 vừa qua, có một số người dân đến dâng hương trước tượng đài Lý Thái Tổ để tỏ nỗi đau mất Gạc Ma và xót thương 64 chiến sĩ ta được lệnh đứng im làm bia sống cho quân Tầu sát hại vô cùng thê thảm mà lại có một số thanh niên được đưa ra trương cờ Đảng Cộng sản nhảy múa cản trở, tôi không thể im lặng được nữa. Hành động này chỉ làm xấu thêm Đảng Cộng sản và làm cho dân không những mất lòng tin mà càng oán Đảng Cộng sản. Tôi cho đó là việc làm vừa ngu ngốc vừa phi đạo lý. Người dân sẽ thấy đâu là chính nghĩa, đâu là phi nghĩa, ai có lương tâm con người biết xúc động, thương cảm, ai là người vô cảm, ai yêu nước và ai ngược lại.

J.B Nguyễn Hữu Vinh - Khen ai khéo vẽ cho vui thế!

Đám DLV phá hoại buổi tưởng niệm 64 chiến sĩ đã hy sinh
trong trận thảm sát Gạc Ma được tổ chức ở Hà Nội hôm 14/3/2015
Vài hôm nay, cộng đồng mạng ồn ào và nổi sóng với vụ việc nhà cầm quyền Hà Nội cho đám cô hồn dư luận viên phá hoại buổi tưởng niệm 64 chiến sĩ đã hy sinh trong trận thảm sát Gạc Ma ngày 14/3/1988-2015 được một nhóm xã hội dân sự kêu gọi tổ chức tại tượng đài vua Lý Thái Tổ - Hà Nội.

Đã 27 năm kể từ ngày bị thảm sát, nhà cầm quyền Cộng sản Việt Nam, dưới "sự lãnh đạo tuyệt đối và sáng suốt" của cái đảng tự xưng "là đạo đức, là văn minh" đã không hề nhắc đến họ.

Lê Mạnh Hùng - Quan hệ đang thay đổi giữa Anh và Mỹ


Các chính phủ Anh kể từ sau Thế Chiến Thứ Hai tới nay thường tự hào về cái “quan hệ đặc biệt” nối nước Anh với nước Mỹ băng qua Ðại Tây Dương. Và người Mỹ cũng thường hưởng ứng bằng những lời lẽ ca tụng dịu ngọt đối với nước đồng minh cổ nhất của mình tại Châu Âu. Nhưng lần này những ý kiến từ Washington đưa ra đối với Anh có những giọng điệu trái hẳn. Washington đã tỏ ra cực kỳ bất mãn trước các chính sách ngoại giao và an ninh của Anh.

Hùng Tâm - Thủ Tướng Netanyahu và gian nan Do Thái


Sau cuộc bầu cử hôm 17 tại Israel và ngược với nhiều dự đoán, đảng Likud của Thủ Tướng Benjamin Netanyahu vẫn dẫn đầu. Ông Netanyahu sẽ thành lập nội các để trở thành thủ tướng cầm quyền lâu nhất, cho đến nay mới chỉ thua Thủ Tướng David Ben-Gurion, một trong mấy nhà sáng lập quốc gia Israel của dân Do Thái cách nay 65 năm. Nhưng dù có đạt thành tích ấy, ông Netanyahu vẫn không thể đưa Israel ra khỏi những khó khăn nằm bên ngoài lãnh thổ!

Vì sao như vậy, Hồ Sơ Người Việt sẽ tìm hiểu cho quý độc giả.

George Friedman/Stratfor - Liệu Putin có thể tồn tại?


Lê Minh Nguyên dịch

Lời Toà Soạn: Tuần này, chúng tôi mở lại bài viết trong Geopolitical Weekly được viết đầu tiên hồi tháng Bảy năm 2014 trong đó nêu ra là liệu Tổng thống Nga Vladimir Putin có thể duy trì được quyền lực hay không, dù ông đã tính toán sai lầm ở Ukraine, chủ đề này trở nên nổi bật với sự vắng mặt tạm thời gần đây của ông trước công chúng. Trong khi Putin đã xuất hiện trở lại, các vấn đề nổi lên do hành động biến mất của ông vẫn còn tồn tại.

Có một quan điểm chung cho rằng ông Vladimir Putin cai trị Liên bang Nga như là một nhà độc tài, rằng ông đã đánh bại và đe dọa các đối thủ của ông, và rằng ông đã gây đe dọa mạnh mẽ đến các nước xung quanh. Đây là một quan điểm hợp lý, nhưng có lẽ nó nên được đánh giá lại trong bối cảnh của các sự kiện gần đây.

Thứ Tư, 18 tháng 3, 2015

Ngô Nhân Dụng - Bài học bầu cử Israel


Hồi 1975 mới sang Canada tị nạn, tôi có một anh bạn là công dân Israel sang Montréal học. Một bữa tôi tỏ ý khâm phục người Do Thái ở Israel biết đoàn kết với nhau, Luz bật cười: Cậu có biết câu tục ngữ này không? Cứ hai “thằng Do Thái” gặp nhau là có ba chính đảng hay không? Mỗi thằng lập một đảng, chống nhau, rồi hai thằng lập một liên minh chống những thằng khác! Bốn mươi năm sau, tôi vẫn nghiệm thấy lời Luz nói là đúng. Theo tỷ lệ dân số, có lẽ Israel là quốc gia có nhiều đảng chính trị nhất thế giới (35 đảng với dân số dưới 6 triệu người). Câu chuyện chính trị xứ này đáng theo dõi, vì cho chúng ta thấy và hiểu được rất nhiều lắt léo trong “cuộc đấu dân chủ.” Điều đáng học ở các chính trị gia và người dân Israel là họ tôn trọng “luật chơi” và “giao đấu tận tình,” không ai nể nang ai hay sợ điều cấm kỵ nào cả!

S.T.T.D. Tưởng Năng Tiến - Chơi Voi

Xây tượng đài hoành tráng cũng như nhà nghèo nuôi voi chơi. - Phạm Trung
Lúc nhỏ, tôi rất thích nuôi chim. Đến già tôi vẫn còn (hơi) thích nhưng lười nên chơi chim theo kiểu “thiên nhiên,” nghĩa là thưởng thức chim trời mà khỏi cần phải nuôi nấng gì ráo trọi.
Tất cả những vùng đất mà tôi đã đi qua đều có chim se sẻ. Có lẽ đây là giống chim gần gũi nhất với loài người. Cứ ngồi một lát ở một quán vỉa hè nào đó, tại bất cứ nơi đâu, cũng đều có thể thấy năm bẩy chú se sẻ đang loanh quanh kiếm ăn cạnh đó. Nhìn những bước chân chim quen thuộc, nhẩy nhót nhẹ nhàng (không dưng) cũng thấy lòng hơi thanh thoát, và cuộc sống bỗng hoá nhẹ nhàng.

Mai Loan - KHI CÁC VỊ DÂN CỬ BẤT TÀI

Chủ tịch John Boehner sau cuộc biểu quyết thảm bại về ngân sách cho Bộ Nội An (hình REUTERS/Jonathan Ernst)
Chuyện một chính quyền bị chia rẽ (divided government) là điều vẫn thường xảy ra tại những quốc gia có chế độ tổng thống và quốc hội cùng có thực quyền độc lập và do dân chúng bầu lên khi họ ủng hộ hai đảng phái đối nghịch. Hậu quả hiển nhiên trước nhất là nó thường dẫn đến tình trạng cù cưa hục hặc hay ù lì giữa đôi bên vì lập trường chính trị khác nhau khiến cho chính quyền khó có cơ may thực hiện được những chính sách ích quốc lợi dân. Tuy vậy, nó vẫn được người dân chấp nhận và dường như không hối tiếc chút nào về quyết định bỏ phiếu của chính họ trước đó đã lựa chọn như vậy, cho dù là họ đồng tình ủng hộ hoặc là bị dụ dỗ bởi những chính sách tuyên truyền khéo léo của các đảng phái chính trị.

Gia Minh/rfa - Một phim tài liệu về môi trường gây sốt tại Trung Quốc

Cô Chai Jing (Sài Tĩnh), tác giả phim tài liệu có tựa theo tiếng Anh ‘Under the Dome’ (tạm dịch Dưới Vòm Trời)
Bộ phim tài liệu về tình trạng ô nhiễm môi trường không khí do một cựu nữ phóng viên truyền hình Trung Quốc thực hiện được lưu truyền trên các mạng video vào cuối tháng hai, đầu tháng ba vừa qua gây sốt tại Trung Quốc. Ngay sau đó cơ quan chức năng Hoa Lục ngăn chặn cuốn phim; tuy nhiên lãnh đạo Trung Quốc lại có những tuyên bố mạnh mẽ về tình trạng ô nhiễm môi trường ở nước này.