Thứ Hai, 27 tháng 1, 2014

Lê Phan - Câu chuyện Thái Lan


Lê Phan - 

Hồi cuối thập niên 1990, ngay cả sau cuộc khủng hoảng tài chánh Á Châu năm 1997 khi mà nền kinh tế Thái Lan đã lâm nguy, tình hình chính trị ở Thái Lan có vẻ có nhiều triển vọng tốt đẹp.


Ngay năm 1997, khi đồng baht sụt giá thảm hại, nền kinh tế sụp đổ, Thái Lan phải cầu cứu sự giúp đỡ của Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (IMF), nhưng đó cũng là năm một Quốc Hội lập hiến được thành lập và một Hiến Pháp mới lần đầu tiên đưa ra cho Thái Lan một chế độ quân chủ lập hiến với lưỡng viện đều do dân bầu lên. Trong những năm sau đó, với sự cố gắng của Thủ tướng Chuan Leekpai và sự hợp tác của đối lập, nền kinh tế hồi phục vào năm 1999.

Nhưng năm 2001, đảng Thai Rak Thai (Thái yêu Thái) của ông Thaksin Shinawatra thắng trong cuộc bỏ phiếu lần đầu tiên theo bản Hiến Pháp năm 1997. 

Mặc dầu cuộc bầu cử đã phải bầu lại một phần, lãnh tụ đảng Thai Rak Thai đã đứng ra thành lập một chính phủ liên hiệp.

Lên được nhờ sự ủng hộ của khối nông dân miền Ðông Bắc, nên vừa cầm quyền ông Thaksin đã tìm cách củng cố sự ủng hộ đó bằng những chính sách mị dân như cung cấp tiểu tín dụng cho nông dân, trợ giá xăng dầu, và cung cấp dịch vụ y tế cho mọi người.

Hơn thế, ông ta còn có những phương pháp khác để củng cố vị thế của mình. Một anh bạn đồng nghiệp của tôi ở đài BBC, một hôm đi thăm Chiang Mai và các tỉnh miền Ðông Bắc về lắc đầu bảo tôi “tình hình không tốt tí nào cả!” Khi tôi hỏi lý do anh kể lại là ở mỗi làng ở vùng Ðông Bắc nay thường có một đài phát thanh và họ ra rả tuyên truyền nông dân về những lợi ích mà chính phủ Thaksin đem lại cho họ cũng như tạo nên một sự chia rẽ giữa người dân vùng này với Bangkok khi bảo với họ là người Bangkok coi thường người các tỉnh.

Chưa hết, dần dà ông Thaksin càng cảm thấy mình vững thế và bắt đầu có ý định muốn thách thức không những giới cầm quyền ở Bangkok mà còn có thể cả hoàng gia. Ðã có những tin đồn trong giới quyền thế là ông Thaksin nói nếu quốc vương không chấp nhận uy quyền của ông thì quốc vương cũng phải bị truất phế. Không biết những điều đó có đúng hay không nhưng càng ngày ông Thaksin càng làm cho giới cai trị cổ truyền của Thái Lan, một sự tập hợp của hoàng gia, quân đội, tòa án và các đảng chính trị cũ như đảng Dân Chủ. Và điều không chối cãi được là ở miền nông thôn và ở miền Ðông Bắc, ông Thaksin đã trở thành được dân chúng tôn thờ hơn cả quốc vương.

Năm 2005, “guồng máy” của ông Thaksin đã giúp ông thắng cử lần thứ nhì, mà thắng lớn nữa. Phe bảo hoàng, mặc áo vàng, bắt đầu tổ chức những cuộc biểu tình khổng lồ đòi ông Thaksin phải từ chức. Trong một hành động không khác gì đương kim thủ tướng và cũng là em ông, ông Thaksin giải tán Quốc Hội vào tháng 4 năm 2006 và tổ chức bầu cử đột ngột. Phe đối lập tẩy chay và cuộc bầu cử sau đó đã bị Tòa Bảo Hiến hủy, tạo nên một khoảng trống chính trị. 

Trong một cử chỉ đầy kịch tính điển hình cho con người của ông, ông Thaksin nói ông nghỉ bảy tuần không làm việc. Tình hình ngày càng căng thẳng. Tháng 8 năm 2006, ông Thaksin cáo buộc nhiều sĩ quan cao cấp của quân đội là âm mưu ám sát ông sau khi cảnh sát tìm thấy một xe chở đầy vật liệu làm bom ở gần nhà ông. Cũng xin thêm là ông Thaksin, vốn xuất thân là cảnh sát trước khi trở thành tỷ phú nên được sự ủng hộ của cảnh sát.

Ngày 19 tháng 9 năm 2006, quân đội tổ chức một cuộc đảo chánh “cung đình” trong khi Thủ Tướng Thaksin đang đi New York tham dự Ðại Hội Ðồng Liên Hiệp Quốc. Ông Thaksin chọn đi lưu vong. Một ông tướng về hưu được đưa ra làm thủ tướng lâm thời. Nhưng hành động của quân đội đã bị ngay đám áo vàng ở Bangkok không hưởng ứng nên ngay tháng 1 năm 2007 thiết quân luật đã được hủy bỏ một phần và một bản hiến pháp nữa do một ủy ban quân đội chỉ định soạn thảo rồi thì được thông qua trong một cuộc trưng cầu dân ý.

Tháng 12 năm 2007, tổng tuyển cử đã lại một lần nữa chứng tỏ sức mạnh của ông Thaksin khi đảng People Power, vốn là hiện thân của Thai Rak Thai chiếm được nhiều phiếu nhất. Thủ tướng Samak Sundaravej nhậm chức vào tháng 2 năm 2008 và ông Thaksin trở về nước.

Tòa án, vốn vẫn còn nằm trong tay phe lãnh đạo cổ truyền bắt đầu truy tố ông Thaksin và bà vợ. Tháng 7 năm 2008, bà Pojaman Shinawatra, vợ của ông Thaksin bị kết tội gian lận và bị kết án ba năm tù. Bà được tại ngoại chờ kháng án. Một tháng sau đó, ông Thaksin đã bỏ trốn sang Anh cùng với gia đình sau khi bị kêu ra tòa về những cáo buộc tham nhũng.

Tháng 9 năm 2008, những người biểu tình thuộc phe áo vàng xuống đường, chiếm khu văn phòng chính phủ đòi Thủ Tướng Samak phải từ chức. Tòa Bảo hiến cách chức thủ tướng vì đã vi phạm luật khi ông có một show trên truyền hình dạy nấu ăn trong khi vẫn làm thủ tướng. Ông Somchai Wongsawat được Quốc Hội bầu lên thay nhưng cuộc xuống đường tiếp tục. Tháng 11 năm 2008, nhiều chục ngàn thành viên của nhóm áo vàng chiếm đóng hai phi trường chính của Bangkok trong “trận cuối” để lật đổ chính phủ. Kết quả là tháng 12 năm 2008, Tòa Bảo Hiến giải tán chính phủ Somchai vì gian lận bầu cử và cấm các lãnh tụ đảng tham chính trong năm năm. Lãnh tụ đối lập của đảng Dân Chủ là Abhisit Veijaijiva thành lập một chính phủ liên hiệp.



Ngay lập tức tháng 3 năm 2009 ủng hộ viên “áo đỏ” của cựu Thủ Tướng Thaksin tổ chức những cuộc biểu tình chống chính phủ. Thủ Tướng Abhisit đưa quân đội vào Bangkok giải tán cuộc biểu tình. Hơn 120 người bị thương. Nhưng phe áo đỏ tiếp tục biểu tình và đến tháng 12 năm 2009 thì họ tổ chức một cuộc meeting lớn ở Bangkok và ông Thaksin, từ nơi lưu vong, đã dùng video kêu gọi họ.

Sau khi Tối Cao Pháp Viện tước đoạt hết một nửa tài sản của gia đình ông Thaksin nói là ông đã chiếm dụng một số tài sản lên đến 1.4 tỷ đô la khi còn làm thủ tướng cũng như kết án ông vắng mặt hai năm tù về tội tham nhũng, phe áo đỏ trở lại Bangkok chiếm đóng khu trung tâm thương mại của thủ đô, đòi Thủ Tướng Abhisit từ chức, và bầu cử lại. Phó Thủ Tướng Suthep Thaugsuban, người mà nay lãnh đạo các cuộc biểu tình của phe áo vàng, chỉ huy một cuộc đàn áp của quân đội với số tử vong lên đến 91 người, con số tệ hại nhất trong lịch sử hiện đại của Thái Lan.

Tháng 7 năm 2011, cuộc bầu cử mới được tổ chức và đảng Pheu Thai, một hiện thân mới nữa của đảng Thai Rak Thai của ông Thaksin, lần này do cô em gái của cựu thủ tướng lãnh đạo, lại thắng lớn. Tháng 10 năm đó, chính phủ đưa ra một kế hoạch trợ giá cho nông dân, bảo đảm giá gạo. Kế hoạch mua chuộc nông dân này đã làm cho nợ công tăng vọt và giá cao làm lần đầu tiên trong nhiều năm Thái Lan mất vị thế đứng đầu xuất cảng gạo. Suốt năm 2012, nhiều lần phe áo vàng tổ chức biểu tình chống chính phủ.

Nhưng mãi đến tháng 11 năm 2013, phong trào áo vàng mới bắt đầu hoạt động mạnh khi chính phủ Yingluck đưa ra một lệnh ân xá toàn diện, nói là để hòa giải cho những người đã có tội trong các cuộc biểu tình ở cả hai bên nhưng điều rõ ràng nhất là theo luật này ông Thaksin sẽ không có tội nữa và có thể trở về nước. Tháng 12 năm 2013, Thủ Tướng Yingluck tuyên bố giải tán Quốc Hội và kêu gọi bầu cử vào tháng 2 nhưng từ chối từ chức. Trong khi đó cựu Thủ Tướng Abhisit bị cáo buộc tội sát nhân trong vụ đàn áp năm 2010. Ông Abhisit bác bỏ cáo trạng này và hiện đang tại ngoại.

Chả trách tờ The Nation đã than thở hôm Thứ Tư vừa qua là “thiếu niềm tin, thiếu thông cảm và chối bỏ thực tế có vẻ như tràn ngập xã hội Thái ngày nay.”


Thanh Trúc - Trách Nhiệm của Việt Nam thành viên của Hội Đồng Nhân Quyền LHQ



Thanh Trúc,
phóng viên RFA


Quang cảnh một phòng họp của Hội Đồng Liên Hiệp Quốc
tại Geneva (ảnh minh họa) - 
AFP 
Một liên minh các tổ chức bảo vệ nhân quyền quốc tế, phối hợp cùng các nhóm đấu tranh của người Việt hải ngoại, sẽ hiện diện tại Geneva nhằm lên tiếng và tạo áp lực buộc Hà Nội cải thiện quyền con người qua đợt kiểm điểm định kỳ và phổ quát vể nhân quyền mà Việt Nam sẽ trải qua ở Liên Hiệp Quốc ngày 5 tháng Hai tới đây.

Áp lực buộc Việt Nam cải thiện quyền

Trong tư cách một quốc gia thành viên Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, Việt Nam sẽ ra trước tổ chức quốc tế này ở Geneve ngày 5 tháng Hai trong đợt kiểm điểm định kỳ và phổ quát về nhân quyền UPR, diễn ra bốn năm một lần trước Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc,

Nhằm mục đích nghiêm khắc kêu gọi Việt Nam cải thiện và tôn trọng quyền con người ngày càng xuống dốc trong nước, lần đầu tiên một chương trình vận động gồm liên minh các tổ chức bảo vệ nhân quyền quốc tế như Article 19, Pen International Văn Bút Quốc Tế, Khởi Xướng Bảo Vệ Truyền Thông Hợp Pháp Media Legal Defence Initiative, UN Watch, hợp cùng các tổ chức tranh đấu người Việt như đảng Việt Tân, COSUNAM Ủy Ban Thụy Sĩ Việt Nam, Nhân Quyền Cho Việt Nam PAC vân vân…

Theo lịch trình, bắt đầu từ ngày 28 tháng này đến ngày 3 tháng Hai là những cuộc gặp gỡ tiếp xúc với các giới chức thẩm quyền tại Liên Hiệp Quốc cũng như những quốc gia thành viên hầu đề nghị một tiến trình khảo sát nhân quyền sao cho có hiệu quả hơn tại Việt Nam.

Bước sang 4 tháng Hai, một ngày trước buổi điều trần UPR của Việt Nam, buổi hội thảo với chủ đề “Trách Nhiệm Của Việt Nam Trong Vai Trò Thành Viên Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc” với diển giả là đại diện các NGO quốc tế đã nêu tên, cùng các nhà dân chủ và thân nhân các tù nhân lương tâm trong nước.

Ông Hoàng Tứ Duy thuộc Việt Tân, một trong những đảng phái người Việt sẽ tham dự chương trình vận động nhân quyền cho Việt Nam ở Geneve:

Ông Hoàng Tứ Duy trong lần trả lời phỏng vấn
tại RFA hôm 09/09/2010. RFA Photo.
Hội thảo UPR ngay tại Liên Hiệp Quốc, nhân phiên họp kiểm điểm định kỳ toàn cầu về nhân quyền UPR của Việt Nam ngày 5 tháng Hai này, có một số yếu tố quan trọng so với UPR cách đây 4 năm. Trước tiên, ngày nay Việt Nam là thành viên của Hội Đồng Nhân Quyền, vì vậy phải có thêm một số trách nhiệm trong việc tôn trọng nhân quyền.

Thứ nhì, tình hình hôm nay nói chung là cộng đồng quốc tế quan tâm rất nhiều đến vấn đề nhân quyền. Năm 2009, 2010 có những tổ chức NGO lên tiếng cho nhân quyền Việt Nam nhưng không phải như ngày hôm nay. Ngày hôm nay phải nói là hàng loạt các tổ chức về tự do ngôn luận, tự do tôn giáo, tự do Internet, tình hình trong nước… cho nên đã có sự chú ý và hỗ trợ của nhiều tổ chức nước ngoài. 

Thứ ba, vận động quốc tế ngày nay không còn thuần túy là của người Việt Nam ở hải ngoại mà chính những người trong nước, các bloggers các nhà đấu tranh trong nước, cũng đang tham gia tích cực . Trong dịp UPR lần này chắc chắn sẽ có nhiều tiếng nói từ quốc nội hiện diện tại Liên Hiệp Quốc. 

Tại buổi điều trần UPR của Việt Nam ngày 5 tháng Hai, các tổ chức tranh đấu và bảo vệ nhân quyền cho Việt Nam sẽ nêu những câu hỏi trong mục đích áp lực nhà cầm quyền Việt Nam thực hiện những cam kết đã nêu ra trước khi bước vào Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, đồng thời phải nghiêm túc bảo vệ và coi trọng những quyền căn bản của người dân.

Việt Nam hứa hẹn và thực hiện đến đâu?

Sẽ có mặt tại Geneve trong đợt kiểm điểm định kỳ và phổ quát về nhân quyền UPR của Việt Nam, bà Sarah Clarke trong Pen International, Văn Bút Quốc Tế, tổ chức thường mạnh mẽ bênh vực những cây viết bị chính phủ của họ sách nhiễu hoặc xử tội như trường hợp blogger Điều Cày hoặc nhà báo tự do Tạ Phong Tần ở Việt Nam:
Cùng với các NGO khác như Văn Bút Anh Quốc, Article 19, Access Now … một liên minh các tổ chức chuyên tranh đấu cho quyền tự do phát biểu, Pen International đã đệ nạp bản báo cáo chi tiết về tình trạng nhân quyền bị chà đạp ở Việt Nam, đặc biệt nhấn mạnh nhà nước Việt Nam nên tuân thủ và tôn trọng quyền đương nhiên của con người, cần bãi bỏ chính sách kiểm soát toàn bộ ngành truyền thông trong nước, tạo điều kiện để báo chí và ký giả được tự do tác nghiệp cũng như lập những cơ quan báo chí độc lập. Tóm lại, người dân Việt Nam cần được tự do thông tin, tự do ngôn luận và tự do báo chí. 

Những điều này sẽ được chúng tôi nhắc lại ngay trong buổi họp báo sau đó, tức là tiếp sau buổi điều trần UPR của Việt Nam ngày 5 tháng Hai tới. 

Cũng từ Anh Quốc và cũng sẽ tới Geneve dịp này để cùng các NGO khác tham dự buổi điều trần UPR của Việt Nam, bà Nani Jansen, cố vấn pháp lý của Media Legal Defence Initiative Khởi Xướng Bảo Vệ Truyền Thông Hợp Pháp, từng đưa trường hợp luật sư bất đồng chính kiến bị bắt trước đây ở Việt Nam, ông Nguyễn Quốc Quân, ra trước Liên Hiệp Quốc và các tổ chức nhân quyền quốc tế khác:



Judy Taing – Article 19
Vào ngày 4 tháng Hai sẽ có cuộc hội thảo bên lề của các NGOs, trong đó có Khởi Xướng Bảo Vệ Truyền Thông Hợp Pháp chúng tôi. Mục đích của cuộc hội thảo một ngày trước này là lôi kéo sự chú ý của dư luận trước những trường hợp người viết những bài tố cáo sự vi phạm nhân quyền của chính phủ Việt nam mà đã bị sách nhiễu bị giam cầm. Đây là những chuyện phải được đề cập tới với viên chức Việt Nam, phải nêu câu hỏi rằng họ phải làm gì để giảm thiểu những hành động vi phạm đó. 

Theo tôi, điều thực sự quan trọng là lần này các tổ chức bên ngoài cùng hợp lực và làm việc chung với nhau, bởi đây là cơ hội rất tốt để đưa ra ánh sáng toàn cảnh nhân quyền tồi tệ và càng ngày càng xuống cấp, mà Việt Nam không ngừng chối bỏ cũng như không ngừng ém nhẹm. Điều này cũng có nghĩa là Việt Nam không giữ đúng trách vụ của một thành viên trong Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, là nơi mà họ tha thiết muốn bước vào và tìm mọi cách để bước vào với một thành tích nhân quyền kém cỏi. Mong rằng phản ứng mạnh mẽ của liên minh các NGO lần này đối với đợt kiểm điểm định kỳ nhân quyền của Việt Nam sẽ là tiếng nói đích thực cho người Việt Nam đang bị tước đoạt nhân quyền trong đất nước của họ.

Trong khi đó, tại Hoa Kỳ, bà Judy Taing, giám đốc phân bang Á Châu thuộc tổ chức Article 19 mà trụ sở chính ở London, nước Anh, cũng sẽ bay sang Geneve trong vài ngày tới:
Đã nhiều năm qua Article 19 không thấy sự tiến bộ trong lãnh vực quyền con người ở Việt Nam, đúng ra là hồ sơ nhân quyền của Việt Nam ngày càng tệ đi hơn. Tôi muốn nói sự có mặt của Article 19 bên cạnh các tổ chức bảo vệ nhân quyền khác là một sự kiện vô cùng quan trọng vì từng tiếng nói từng quan điểm có thể là khác nhau nhưng tựu chung vẫn là tranh đấu cho quyền dân sự và quyền chính trị mà công dân Việt Nam tất nhiên được hưởng chứ không phải bị tước bỏ. 

Chúng tôi theo dõi sát tình hình Việt Nam và thấy sự bắt bớ giam cầm người bất đồng chính kiến xảy ra gần như liên tục mà nạn nhân là những nhà hoạt động, những người bảo về nhân quyền, những người làm báo, những bloggers, nhân quyền, là nhà báo. 

Câu hỏi cấp thiết chúng tôi muốn nêu ra rằng đâu là cam kết của Việt Nam, đang là thành viên Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, Việt Nam hứa hẹn và có thực hiện không. Nếu không, thì cùng với các tổ chức bạn khác hiện diện trong buổi điều trần, chúng tôi sẽ yêu cầu các giới chức thẩm quyền của Liên Hiệp Quốc buộc phái đoàn Việt Nam thực thi những lời húa hẹn đó. 
Vừa rồi là ý kiến và quan điểm của các tổ chức bảo vệ nhân quyền quốc tế cũng như của người Việt hải ngoại, cùng kêu gọi Việt Nam cải thiện quyền con người theo đúng nghĩa vụ một thành viên trong Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc vào khi đợt kiểm điểm định kỳ và phổ quát về nhân quyền Việt Nam UPR sẽ diễn ra tại Liên Hiệp Quốc ngày 5 tháng Hai. RFA sẽ cập nhật tin tức đến quí thính giả từ Geneve, Thụy Sĩ.


Anh Vũ (RFI) - Olympic mùa đông 2014: Sotchi khóa cửa vì sợ khủng bố


Anh Vũ
(RFI) - 

Ch còn chưa đy 2 tun na đến ngày khai mc Thế vn hi mùa đông Sotchi, không khí lo s khng b đang đè nng lên thành ph bên b bin Đen ca nước Nga. Hàng chc ngàn cnh sát, quân đi được trang b đ mi thiết b hin đi đã được trin khai đ bo đm an ninh cho Sotchi. S kin th thao ln nht thế gii trong năm nay đang b giám sát như trong thi chiến, trước nhng đe da tn công ca các lc lượng Hi giáo cc đoan vùng Bc Kavkaz.

Càng gần đến ngày khai mạc Thế vận hội mùa đông 2014 kiểm tra an ninh càng thắt chặt tại Sotchi. - REUTERS/Alexander Demianchuk

Ti Sotchi lúc này, an ninh cnh sát có mt tng góc ph. Thành ph 350 nghìn dân t bây gi đã tr thành mt pháo đài thc s. Gn 40 nghìn cnh sát được trin khai Sotchi trong sut hi gian din ra Thế vn hi. 

Hai v khng b đm máu làm 34 người chết hi cui tháng 12 và đon video ca nhng phn t hi giáo cc đoan Kavkaz Nga phát đi hôm đu tun đe da s tn công thành ph trong dp Thế vn hi, càng làm cho không khí lo s khng b tr nên căng thng đến ngt ngt.


Lc lượng an ninh cũng đã được trin khai trên trc đường dài khong năm chc km ni các đim thi đu ca Thế vn hi t b bin đến khu vc núi cao. S có mt khp nơi ca cnh sát khiến người dân cm thy căng thng nhưng đu nhn đó là vic làm cn thiết cho s an toàn ca chính h và ca Thế vn hi Sotchi, đc bit là sau các v khng b đm máu ti thành ph Volgograd.

An ninh là mi quan tâm hàng đu ca kỳ Thế vn hi mùa đông ln này. Sotchi nm sát nách vi các nước Cng hòa t tr Bc Kavkaz, khu vc t hàng chc năm nay vn b coi là bt n nht nước Nga, thường xuyên phi đi đu vi phiến quân Hi giáo cc đoan. Dokou Oumarov, mt trong s th lĩnh ca lc lượng ni dy vn liên tc trong nhiu tháng qua kêu gi phá hng kỳ Thế vn hi này « bng mi giá ». Vì thế mà chính quyn Nga cũng phi chun b mi phương án theo cách tha còn hơn thiếu.

Trên các chuyến tu đi ti nhng đa đim thi đu ca Thế vn hi, cnh sát cùng các nhân viên an ninh đường st tun tra trên tng km đường. Ti ca ngõ vào thành ph Sotchi, cnh sát và quân đi cm cht kim tra như trên đường biên gii thc s. Tr các trường hp có th đc bit, xe c t bên ngoài vào thành ph đã b cm t bây gi cho đến hết tháng Ba. Ngay c khi có đ giy t lưu thông thì các lái xe cũng thường xuyên b chn li đ kim tra.

T khi áp dng các bin pháp an ninh tăng cường, mt hàng rào lưới thép cao 4 mét đã được dng lên xung quanh nhà ga đường st trung tâm thành ph. Vic ra vào ga được thc hin qua mt khi nhà lp gép mi dng lên dành đ kim tra t đu đến chân tng người qua li.

Thông tin liên lc b theo dõi
Nga cũng s lp đt mt h thng theo dõi thông tin trong Sotchi và toàn khu vc lân cn. H thng kim soát thông tin gt gao này khiến người ta liên tưởng đến thi Liên Xô trước đây và chương trình gián đip thông tin ca M « Prism » đang b cu nhân viên ca an ninh M NSA Edward Snowden phát giác. H thng giám sát an ninh cho phép cơ quan an ninh liên bang FSB thâm nhp vào tt c các cuc đin thoi cũng như trao đi qua internet.

Ti Sotchi, mt h thng wifi min phí đã được lp đt trong thành ph giúp cho người s dng smarphone hay các thiết b công ngh thông tin hin đi khác được thun tin thế nhưng « tt c các trao đi thông tin » qua đường truyn đó đu có th b an ninh Nga thâm nhp. Chính quyn mun bo đm chc chn tt c nhng gì người ta nói đu phi được ghi li. Cũng cn phi nói thêm là trong thi gian din ra Thế vn hi, vic giám sát còn được thc hin t trên tri cao, vi mt h thng v tinh và hàng chc máy bay không người lái.

Mt người dân thành ph cho biết thái đ v nhng bin pháp an ninh chưa tng có trong thành ph như sau : « Cá nhân tôi không cm thy phiên tóai gì, tôi còn cm thy yên tâm, làm tha còn hơn là thiếu ». Thế nhưng hàng trăm nghìn, thm chí c triu du khách đến thành ph liu có cm thy thai mái và yên tâm khi h đến vi ngày hi th thao trong không khí nơm np lo s khng b.

Khng b : Ni lo không ca riêng Nga
Đu tun này, hôm th Ba, tng thng M Barack Obama và đng s Nga Vladimir Putin đã có cuc đin đàm trao đi v vn đ an ninh cho Thế vn hi Sotchi. Trong cuc nói chuyn này, Hoa Kỳ đã đ ngh sn sàng h tr đy đ cho Nga đ bo đm an ninh cho Thế vn hi. Thm chí, trước đó mt hôm b Quc phòng M khng đnh sn sàng điu đng các phương tin hi quân và không quân đến vùng bin Đen. Đ ngh này trước đó đã được gi ý hi đu tháng nhưng Matxcơva chưa t phn ng gì.

Trong khi đó không ít các ngh sĩ Quc hi M đã bày t lo ngi vic Nga không chu chia s đy đ các thông tin tình báo liên quan đến nhng đe da tim tàng đi vi các vn đng viên đến d Thế vn hi. Ch tch tiu ban Tình báo Ha vin, ông Mike Roger, t ý ly làm lo ngi trước vic Matxcơva không hp tác đy đ trong vn đ bo đm an ninh cho Sotchi.

Tuy nhiên Tng thng Nga, tun trước tuyên b vi báo chí ngoi quc ti Sotchi rng Nga s làm tt c đ bo đm an ninh cho Thế vn hi mùa đông đu tiên ca mình. Đây cũng là s kin th thao mà Matxcơva đã đ ra ti hơn 50 t đô la đ chun b.

Cúp thế gii Brazil 2014 : Ni lo tiến đ các công trình b chm
T khi trao quyn đăng cai Cúp bóng đá thế gii cho Brazil cách đây 7 năm, các cuc tranh cãi đã liên tiếp xy ra gia chính quyn Brazil vi FIFA. Ch còn ít tháng na đến ngày khai mc, Liên đoàn bóng đá thế gii vn chưa hết lo lng mc dù hôm th Tư va ri đã din ra l khánh thành sân vn đng Natal. 5 trên tng s 12 sân vn chưa được bàn giao và trên mt s công trường vn còn rt nhiu vic phi làm.

Lo lng nht là sân vn đng Curetiva phía nam, s chm tr rõ nét đến mc mà Tng thư ký Jérôme Valcke đã da là loi thành ph này ra khi cuc tranh tài nếu nhưng không có nhng tiến đ ch yếu xây dng sân trong vòng mt tháng ti. Vic trng pht chc s không có nhưng điu này chng t có s chm tr đáng k ca Brazil trong công tác chun b cho Cúp bóng đá thế gii. Ngoài chuyn sân vn đng thì dường như chun b các sân bay, h thng thông tin vin thông và các công trình h tng cơ s cũng không đt tm mc tương xng vi ngày hi ln ca bóng đá thế gii.

Thông tín viên RFI ti Rio de Janeiro :
Ông Tng thư ký Fifa, Jérôme Valcke, trong tun này đã có mt ti Brazil. Sau khi thăm sân Sao Paulo, nơi s din ra l khai mc Cúp thế gii vào tháng Sáu ti đã t lc quan. Ông đánh giá là thi hn bàn giao các công trình s được bo đm. Sân vn đng này phi được khánh thành chm nht vào ngày 15/4, trong khi mà thi hn giao sân theo d kiến ban đu là cui năm 2013. Nguyên nhân ca s chm tr này là v tai nn sp cu khiến hai công nhân b thit mng hi cui tháng 11 năm ngoái.

Khp các công trình trong c nước hin ti đu ghi nhn có s chm tr. Ngoài sân Sao Paulo, 5 trên 12 sân vn đng s đón các trn đu ca Cúp thế gii vn chưa th hoàn thin. Mt tin xu cho các nhà t chc, đó là công trình nâng cp sân bay Manaus ti vùng Amazon đã b ngng. Bên cnh đó, tư pháp nước này cũng va ra lnh phong ta mt công trường khác phc v cho Cúp thế gii ca thành ph này, đó là trung tâm hun luyn vì lý do không bo đm các điu kin lao đng.

Còn 5 tháng na đến ngày khai mc Cúp thế gii, Brazil cn phi đy nhanh tiến đ công vic chun b nhanh hơn na thì mi kp thi hn. Thách thc ln đó là hơn 600 nghìn c đng viên bóng đá đến t nước ngoài và khong vài triu người dân Brazil cũng có nhu cu đi li bng máy bay trong dp này. Đ gii quyết nhu cu đó, gn 2000 chuyến bay s được b sung thêm trong thi gian din ra s kin. Nhưng điu này có th s là mt cơn ác mng cho các công tác hu cn các sân bay, vn dĩ luôn quá ti. Các nhà ga sân bay Brazil không được chun b đ đón tiếp s lượng hành khách quá ln đến như vy.

Trước tình hình như vy, người hâm m bóng đá không nn. Theo Fifa, vn có hơn 10 triu người đã có vé xem các trn cu Cúp thế gii. Không biết người ta s gii quyết ra sao vn đ liên lc đin thoi cho s người hâm m đó trong khi mà h thng vin thông Brazil hin trong tình trng rt xp x. Trên trang nht ca t nht báo Brazil Oclobo s ra ngày 21/1, các chuyên gia d tính lượng thông tin liên lc qua đin thoi di đng và Internet s tăng 65%. Rõ ràng là mng lưới hin nay không đ đ đáp ng nhu cu như vy. Mt h tng h tng b sung tương đương vi h thng ca mt thành ph 100 nghìn dân đã được trin khai xung quanh sân vn đng Maracana Rio de Janeiro.

Nhưng nhng nơi khác trong nước, chc chn h thng mng internet di đng không th đáp ng được nhu cu truyn thông tin trong thi kỳ bùng n các thiết b như hin nay. Mng lưới đin thoi ca Brazil không được chú trng đu tư vn vn thường xuyên rơi vào tình trng quá ti. Năm nhà khai thách dch v trong nước đang đu tư khn cp thêm 80 triu euro đ nâng cp h thng. Tuy nhiên trong thi gian din ra ngày hi bóng đá, vic t sân vn đng bm máy gi đin thoi hoc ni mng 3G đ gi mt tm nh t bãi bin Copacana rt có th s ch là chuyn vin vông.

Úc m rng : Wawrinka ln đu đăng quang vô đch
Gii Grand Chelem đu tiên trong năm hôm nay khép li ti Melbourne vi mt bt ng ln nht cui cùng ca gii. Tay vt Thy Sĩ Stanislas Wawrinka, xếp hng 8 thế gii đã giành danh hiu vô đch ln đu tiên sau khi đánh bi tay vt s 1 thế gii Rafael Nadal bng bn ván : 6-3, 6-2, 3-6, 6-3.

Trn chung kết này là mt trn t hi nht ca Nadal bi anh b đau lưng bt ng t đu ván th 2 và đã phi ra khi sân đ chăm sóc vết thương khi t s 2-1 nghiêng v Wawrinka. Tay vt Tây Ban Nha tr li sân sau đó vài phút dưới tiếng la ó ca mt b phn khán gi không nghĩ là vết thương ca anh nghiêm trng đến thế. Cũng k t thi đim đó, khán gi đã thy mt Nadal b suy yếu nhiu v th lc. Anh không còn thc hin ni qu giao bóng mt cách chun xác và đ mnh đng thi di chuyn trên sân vt v. Vì tôn trng đi th cũng như khán gi, Nadal quyết đnh c gng duy trì hết trn đu khi biết không còn hy vng phc hi th lc đ giành chiến thng.

V phn mình, Wawrinka cũng t ra lúng túng mt tp trung khi phi thi đu vi mt đi th th lc đang suy gim trông thy rõ nhưng vn th hin tinh thn thi đu rt tuyt vi. Nhưng đúng là lc bt tòng tâm, tay vt Tây Ban Nha đã không th làm gì hơn. Wawrinka, 28 tui là tay vt Thy Sĩ th 2 sau Roger Federer giành được danh hiu vô đch Grand Chelem. Trước đó hai ngày người đng hương ca Wawrinka, vi 17 chc vô đch Grand Chelem đã b tay vt Tây Ban Nha loi bán kết. Nadal dng li bng thành tích 13 chc vô đch Grand Chelem, tm gác li cuc chinh phc k lc mi.

Năm 2010, Rafael Nadal cũng đã tng phi b cuc gia trn t kết vi tay vt Anh Quc Andy Murray vì trn thương đu gi. Năm sau đó, Nadal li b người đng hương David Ferrer loi t kết, ln này là do vết thương đùi. 

Sau trn đu Nadal đã không khi xúc đng phát biu : « Tôi rt tiếc vì đã phi kết thúc như vy. Tôi đã thc s c hết sc ri ».


Tay vt Thy Sĩ, trong 12 ln đi mt vi Nadal, chưa mt ln giành chiến thng mt ván nào. Nhưng danh hiu Grand Chelem đu tiên ca anh, dù đã tui 28, là hoàn xng đáng vì tay vt Thy Sĩ đã có mt gii đu bùng n gii đu này đ đi được đến trn chung kết. Cũng cn phi nói thêm đ đi đến trn cui cùng ca gii, Wawrinka đã vượt qua tay vt Serbia s 2 thế gii, tng gi ba danh hiu vô đch Úc m rng, Djokovic t kết. Thành tích hôm nay giúp Wawrinka vươn lên v trí s 3 thế gii, tc là vượt lên trên người đng hương Federer.

Sân n : S phc thù ngt ngào ca Li Na
Bên sân n, hôm qua 25/1, tay vt Trung Quc Li Na đã lên ngôi vô đch Úc m rng sau khi giành chiến thng trước tay vt Slovakia Domonika Cibulkova. Đây là danh hiu vô đch Grand Chelem th 2 ca cô sau thành tích Roland Garros năm 2011. Vi thành tích Úc m rng, t ngày mai Li Na cũng được xếp v trí th 3 thế gii.

Chiến thng Melbourne là mt s phc thù ngt ngào ca Li Na. Tay vt n Trung Quc này đã tng hai ln tht bi ti chung kết Úc m rng. Đó là vào năm 2011 và 2013.