Hiển thị các bài đăng có nhãn Lê Phan. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Lê Phan. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Năm, 23 tháng 8, 2018

Lê Phan: Câu chuyện về báo chí tự do



Quả thật là chỉ khi mất đi một cái gì thì chúng ta mới thấy cái đó quý. Tự do cũng vậy. 

Tôi học làm báo ở Hoa Kỳ và thực tập những bước đầu tiên làm báo trong một bầu không khí tự do và trách nhiệm. Thời đó báo chí Hoa Kỳ nhấn mạnh đến yếu tố khách quan. Nhà báo có thể có ý kiến, nhưng ý kiến nằm trong mục bình luận, còn tin tức phải khách quan. 

Về đến Sài Gòn, sau một hai năm đi dạy học, viết ký mục cho tờ Saigon Post, tôi đứng ra mở một tờ tuần báo tin tức. Dầu cho trong tình trạng chiến tranh, báo chí miền Nam tương đối khá tự do. Dĩ nhiên là có kiểm duyệt. Không một quốc gia đang lâm chiến nào mà không kiểm duyệt báo chí cả. Nhưng ít nhất không ai bảo chúng tôi phải viết gì cả. Tuy có chuyện tịch thu nếu tờ báo vi phạm nhưng đó là chuyện họa hoằn. 

Đùng một cái năm 1975 xảy ra, nước mất nhà tan và tôi không còn hy vọng gì có thể làm báo được nữa. Không làm báo được thì cũng đành nhưng điều tôi buồn nhất là không được biết tin tức trung thực. Trước năm 1975, Sài Gòn không những có báo chí mà còn đầy báo chí ngoại quốc. Thời đó không có Internet nhưng báo chí quốc tế đến Sài Gòn từ Singapore và Hồng Kông trong ngày. Các tạp chí quốc tế đều được bày bán khắp nơi. Nhưng sau năm 1975, nguồn tin còn lại duy nhất là qua các đài phát thanh, mà trong giai đoạn đầu phải nghe lén. 

Báo chí của nhà cầm quyền thì đầy ra đó nhưng không có tin tức mà chỉ có tuyên truyền. Tôi còn nhớ một anh bạn đồng nghiệp vẫn còn hành nghề kể lại: “Một hôm tôi viết một bản tin là vụ mùa đậu phộng năm nay trúng lớn. Ngay lập tức tôi bị tổng biên tập gọi lên bắt viết tự kiểm vì đã tiết lộ bí mật kinh tế quốc gia. Vừa bực mình vừa kinh ngạc tôi hỏi tại sao thống kê trúng mùa lại là bí mật thì ông tổng biên tập bảo mọi thống kê đều là bí mật, phải thông qua lãnh đạo. Sau này tôi mới vỡ lẽ ra là nếu nói ‘ta’ trúng mùa đậu thì Liên Xô sẽ đòi trả nợ bằng đậu!” 

Sở dĩ tôi dài dòng kể chuyện xưa là vì hôm thứ năm vừa qua, gần 350 tờ báo trên toàn Hoa Kỳ đã hưởng ứng lời kêu gọi của các đồng nghiệp ở tờ Boston Globe, tham gia vào việc viết một bài xã luận nói về “mối nguy của cuộc tấn công của chính phủ vào báo chí.” 

Thứ Ba, 14 tháng 8, 2018

Lê Phan: Câu chuyện di dân


Hôm Thứ Năm, 9 Tháng Tám vừa qua, thân phụ và thân mẫu của Đệ Nhất Phu Nhân Melania Trump đã tuyên thệ để trở thành công dân Hoa Kỳ ở New York.

Ông Viktor và bà Amalija Knavs, trước kia của nước Cộng Hòa Slovenia, theo tờ New York Times, mặc suits, đeo kiếng đen khi họ bước vào địa chỉ số 26 Federal Plaza ở Lower Manhattan ngay trước giữa trưa, được luật sư của họ và cảnh sát liên bang hộ tống.

Khi họ rời tòa nhà này sau 20 phút của nghi lễ tuyên thệ công dân riêng, luật sư của hai ông bà, ông Michael Wildes, nói chuyện với nhóm phóng viên tụ tập bên ngoài. Ông luật sư nói: “Chúng tôi chỉ muốn cảm ơn sự chú ý của mọi người cho cuộc đối thoại rất quan trọng mà chúng ta đang có về di dân.” Ông Wildes rất tự hào là cha ông đã đại diện cho John Lennon khi ca sĩ xin vào quốc tịch Hoa Kỳ. Ông thêm: “Đây là một thí dụ quan trọng cho (di dân) đi đúng hướng.”

Trả lời một cuộc điện đàm trước nghi lễ, ông Wildes diễn tả tiến trình mà cha mẹ của đệ nhất phu nhân đã theo để trở thành công dân Hoa Kỳ: “Họ được cô con gái bảo lãnh và rồi khi họ có được thẻ xanh, họ xin nhập quốc tịch khi họ hội đủ điều kiện.”

Bà Trump đã trở thành công dân Hoa Kỳ năm 2006 sau khi đã có thẻ xanh.

Thứ Hai, 30 tháng 7, 2018

Lê Phan: Câu chuyện ‘viết lại lịch sử’

Phóng viên Jeff Mason của Thông Tấn Xã Reuters 

Hôm đầu tuần này, báo chí đã ồn lên việc bản ghi lại của cuộc họp báo của Tổng Thống Donald Trump và Tổng Thống Vladimir Putin đã bỏ mất một đoạn trong đó có câu hỏi của phóng viên Jeff Mason của Thông Tấn Xã Reuters hỏi ông Putin.


Ông Mason hỏi: “Ông có muốn cho Tổng Thống Trump thắng cuộc bầu cử và ông có ra lệnh cho các viên chức giúp đỡ ông ấy hay không?” Ông Putin, qua lời thông dịch viên, trả lời “Yes, I did. Yes, I did. Vì ông ta nói đến việc mang liên hệ Mỹ Trung trở lại bình thường.”

Bản ghi lại (transcript) của cuộc họp báo do Tòa Bạch Ốc cung cấp bỏ mất phần đầu của câu hỏi của ông Mason, trong khi bản của Điện Kremlin thì bỏ luôn cả câu hỏi lẫn câu trả lời. Ông Mason đùa nói: “Ít nhất Tòa Bạch Ốc đã có cái lịch sự để lại một nửa câu hỏi thành ra chúng ta có thể có một câu trả lời sai lạc. Người Nga cho nó biến mất luôn…”

Thứ Hai, 23 tháng 7, 2018

Lê Phan: Một viễn ảnh đáng ngại


Vladivostok, Nga, 16 Tháng Bảy, 2021: Tái đắc cử, Tổng Thống Donald Trump của Hoa Kỳ hạ cánh xuống Nga hôm nay cho một cuộc họp đầu tiên của khối G-3 với Tổng Thống Vladimir Putin của Nga và Chủ Tịch Tập Cận Bình của Trung Cộng để phân chia khu vực ảnh hưởng ở Âu Châu và Á Châu.

Trong khi đó, NATO lay lứt, chỉ còn cái bóng của thời oanh liệt cũ, với Hoa Kỳ chỉ còn là một thành viên trên danh nghĩa vì Quốc Hội không cho ông Trump rút ra khỏi khối. Nhật Bản mới loan báo chương trình vũ khí hạt nhân sau khi Hoa Kỳ rút khỏi bán đảo Triều Tiên sau một hòa ước chấm dứt Chiến Tranh Cao Ly, mặc dầu Bắc Hàn vẫn duy trì khả năng vũ khí hạt nhân. Phần còn lại của Á Châu vội vàng tìm cách để chiều lòng Trung Cộng, bá quyền mới trong vùng.

Thứ Hai, 2 tháng 7, 2018

Lê Phan: Cũng một chuyến đi

Tuần rồi Hoàng Tử William của Anh Quốc và ông Jared Kushner, một người mà nếu Hoa Kỳ có vua thì sẽ là một hoàng tế, liên tiếp thay phiên nhau đến thăm Israel và Jerusalem. Thực là một sự trùng hợp kỳ lạ khi hai người kế vị đều độ tuổi 30, đại diện cho những cường quốc với những vai trò quan trọng trong quá khứ hay trong hiện tại về số phận của Israel và Palestine, lại chọn viếng thăm đồng thời. Nhưng nếu so với chuyến công du của ông Kushner thì ít nhất chuyến đi của cựu đế quốc Anh còn có một chút công bình.

Chuyến công du chính thức là của Hoàng Tử William, quận công Cambridge và người đứng thứ nhì trong hàng kế vị của hoàng gia Anh – một phần của một chuyến công du năm ngày đến vùng Trung Đông gồm có Jordan, Israel và Palestine. Ở một khía cạnh nào đó đây là một chuyến đi lịch sử, lần đầu tiên một đại diện của Hoàng Gia Anh đến viếng thăm Israel và Palestine kể từ khi sự bảo hộ của Anh Quốc cho khu vực lúc đó được gọi là Palestine kết thúc.

Thứ Hai, 25 tháng 6, 2018

Lê Phan: Ai sẽ bảo vệ nhân quyền?


Cách đây hơn 70 năm, một đệ nhất phu nhân Hoa Kỳ, qua những hành động ngoại giao khéo léo đã hướng dẫn một Liên Hiệp Quốc non trẻ đến một hành động quả cảm, chấp nhận một Bản Tuyên Ngôn Nhân Quyền, khiến lần đầu tiên trong lịch sử nhân loại, nhân quyền là nguyên tắc căn bản cho việc điều hành chính trị thế giới.

Ngày nay hẳn không ai còn nhớ nhưng vào Tháng Hai, 1946, đối diện với sự vi phạm trắng trợn nhân quyền của con người trong Đệ Nhị Thế Chiến, Liên Hiệp Quốc thành lập một Ủy Hội Nhân Quyền.

Tổng Thống Harry S. Truman cử cựu Đệ Nhất Phu Nhân Eleanor Roosevelt làm đại diện cho Hoa Kỳ. Bà mang lại cho ủy hội một quyết tâm vững chãi cho nhân phẩm con người và lòng trắc ẩn, kinh nghiệm lâu năm trong chính trị và vận động, và sự quan tâm mới của bà cho những người tị nạn sau thế chiến. Bà được bầu làm chủ tịch hội đồng.

Thứ Hai, 18 tháng 6, 2018

Lê Phan: Câu chuyện ngoại giao

Sir Henry Wotton, một nhà ngoại giao Anh thời thế kỷ thứ 17, nổi tiếng khi nói “Một nhà ngoại giao là một gentleman lương thiện được gửi đi ngoại quốc để nói láo phục vụ nước mình.” Các nhà ngoại giao Hoa Kỳ bây giờ hẳn sẽ thấy lời nói đó thấm thía đến mức nào.

Nghề ngoại giao, nhất là theo truyền thống Tây phương mà Hoa Kỳ là số một, là một nghề được kính nể. Các nhà ngoại giao, dầu cho là lão thành hay mới vào nghề, thường hiểu rõ tình hình ở nhiệm sở mình, và do đó là nguồn thông tin mà mọi người từ những nhà báo, các vị dân cử đến các chính phủ đều tìm đến.

Tôi còn nhớ chính một nhà ngoại giao Úc ở Hà Nội kể cho tôi nghe cuộc tranh quyền giữa phe Lê Duẩn và phe Trường Chinh. Và chính vì vậy, những bức điện tín từ các nhà ngoại giao đã được các chính phủ tin cậy để định hướng chính sách.

Thứ Tư, 6 tháng 6, 2018

Lê Phan: Phát súng đầu tiên

Nhưng đây không phải cho một cuộc chiến bình thường mà là cho một cuộc chiến mậu dịch. Hoa Kỳ đã khai hỏa bắn phát đầu tiên trong một cuộc chiến mậu dịch với ba trong số các nước bạn mậu dịch lớn nhất của mình qua việc đánh thuế lên thép và nhôm nhập cảng từ Liên Hiệp Âu Châu, Canada và Mexico. Thế là chúng ta đang trên bờ một cuộc chiến mậu dịch giữa Hoa Kỳ không phải với các kẻ thù mà với các đồng minh lâu đời nhất.

Chính phủ Trump xác nhận tuần này họ sẽ áp đặt thuế quan lên thép và nhôm nhập cảng từ Liên Hiệp Âu Châu, Canada và Mexico. Những biện pháp này đã được loan báo từ Tháng Ba, nhưng các quốc gia láng giềng và Liên Hiệp Âu Châu – tất cả đều là những đối tác ngoại giao tối quan trọng – đã được cho một miễn tạm thời trong khi các nhà điều đình tìm cách tìm một sự dung hòa vốn sẽ giảm nhập cảng và giảm thiểu những quan ngại của Tòa Bạch Ốc về thâm thủng mậu dịch.

Thứ Hai, 21 tháng 5, 2018

Lê Phan: Phát súng báo động đầu tiên của ông Kim

Với chưa đầy một tháng nữa đến ngày chờ đợi của cuộc họp thượng đỉnh giữa Tổng Thống Donald Trump và Chủ Tịch Kim Jong Un của Bắc Hàn, Bắc Hàn đã trình bày rõ ràng đòi hỏi của họ.

Đòi hỏi này không dính líu gì bao nhiêu đến các cuộc tập trận thường niên mà là vì những lời tuyên bố của Cố Vấn An Ninh Quốc Gia John Bolton và Ngoại Trưởng Mike Pompeo trên các chương trình truyền hình hôm Chủ Nhật tuần rồi, phác họa những điều có thể được đề nghị nếu ông Kim chịu từ bỏ vũ khí hạt nhân của ông.

Thứ Ba, 15 tháng 5, 2018

Lê Phan: Tổng Thống Trump quyết định theo chính sách thay đổi chế độ Iran

Ngày 8 Tháng Năm vừa qua có thể sẽ trở thành ngày lịch sử, bởi nó có thể là ngày đầu tiên mà Hoa Kỳ từ bỏ niềm tin vào đồng minh. Việc Tổng Thống Donald Trump rút lui ra khỏi thỏa thuận hạt nhân với Iran đã đặt Washington – chứ không phải Tehran – là kẻ vi phạm một thỏa thuận quốc tế. Và lần đầu tiên trong hơn nửa thế kỷ nay, Hoa Kỳ đã hành động đơn độc không có một sự đồng thuận của bất cứ một đồng minh nào, nhất là các đồng minh Âu Châu.

Ngay đến cuộc chiến năm 2003 ở Iraq của Tổng Thống George W. Bush cũng được sự ủng hộ của Anh, Tây Ban Nha, Ý và một số các quốc gia khác bên ngoài Âu Châu – và chính phủ Bush đã có một số cố gắng để thuyết phục Đức và Pháp. Tổng Thống Trump, ngược lại, đã cô lập Hoa Kỳ ra khỏi phần còn lại của thế giới Tây phương qua chỉ một lời tuyên bố và mấy dòng chữ ký ngoằn ngoèo. Mà cũng tài tình thật chứ. Không ai có thể thành công bằng tổng thống trong việc đoàn kết một nước Anh hậu Brexit với Âu Châu.

Thứ Ba, 8 tháng 5, 2018

Lê Phan: Nỗi buồn của một người Việt

Không hiểu những người Việt khác có đồng tâm sự với tôi không nhưng mấy ngày nay, cứ mỗi lần thấy những hình ảnh về hai miền Nam Bắc Hàn thì tôi lại chạnh lòng, bởi nghĩ lại, miền Nam và miền Bắc Việt Nam cũng có thể chứng kiến một cảnh tương tự nếu lịch sử khác đi.

Tuần rồi thế giới đã kinh ngạc chứng kiến lãnh tụ của hai nước, Đại Hàn Dân Quốc ở miền Nam và Cộng Hòa Dân Chủ Nhân Dân Triều Tiên ở miền Bắc, bắt tay nhau rồi dắt nhau đi qua đi lại một cái biên giới tượng trưng. Ngay cả đến những người nghi ngờ nhất cũng không thể nào không thấy xúc động trước cái cảnh hai lãnh tụ của hai quốc gia đã từng lâm chiến đẫm máu có thể có một cuộc gặp gỡ thân thiện như vậy.

Tuần này, ở giải vô địch bóng bàn quốc tế, hai đội tuyển nữ của hai miền Nam Bắc Hàn lại một lần gây kinh ngạc khi họ buông vợt, bắt tay nhau, từ chối thi đấu và tuyên bố sát nhập để thành lập một đội tuyển thống nhất. Cử chỉ biểu tượng đó của họ đã khiến hội đồng quản trị của Tổng Cục Bóng Bàn Quốc Tế xúc động đến nỗi đứng lên vỗ tay hoan hô. Và lần đầu tiên trong lịch sử của bất cứ một bộ môn thể thao nào, đồng ý cho phép hai đội từ chối thi đấu được tiếp tục tham gia.

Thứ Ba, 1 tháng 5, 2018

Le Phan: Tìm hiểu ông Kim

Hồi tôi còn làm cho đài BBC, khi ông tổ của dòng họ Kim, ông Kim Il Sung (hay như hồi trước chúng ta thường quen gọi tên tiếng Hán Việt là Kim Nhật Thành), qua đời năm 1994, rồi một năm sau đó, ông con lên nắm quyền, tôi được yêu cầu viết một breefing paper, một tài liệu tham khảo cho các bạn trong Thế Giới Vụ khi phải viết về Bắc Hàn.

Hồi đó chưa có Google, chưa có Internet, thành ra chúng tôi trông cậy vào ban nghiên cứu của đài BBC, vốn giữ lại những tài liệu cắt từ báo chí, cũng như ban kiểm thính của đài, theo dõi các chương trình phát thanh, phát hình của Bắc Hàn. Tôi cũng được các bạn đồng nghiệp trong ban Anh Ngữ đài cho biết một số những chuyên gia về Bắc Hàn, phải nói là đếm trên đầu ngón tay.

Sau khi vật lộn với mớ tài liệu của những bài báo rất ít viết về miền Bắc của bán đảo Triều Tiên, nói chuyện với một số chuyên gia, tôi ngồi xuống viết. Tôi còn nhớ tôi viết “Bắc Hàn là một quốc gia kỳ quái, nơi một xác chết vẫn là quốc trưởng và là một quốc gia tuy trên danh nghĩa theo chế độ Cộng Sản nhưng thực ra là một chế độ độc tài chuyên chế cổ điển kiểu các vua chúa thời xưa pha trộn với kỹ thuật độc tài toàn diện của Hitler và Stalin.”

Hai mươi ba năm sau, tôi lại thấy thế ra Bắc Hàn vẫn còn là một sự bí hiểm ngay cả cho thế giới tình báo Hoa Kỳ.

Theo thông tấn xã Reuters, tình báo Hoa Kỳ đang cố gắng tìm hiểu để có thể trình bày cho Tổng Thống Donald Trump một chân dung của ông Kim Jong Un, hòng giúp tổng thống có được một ưu thế cạnh tranh trong hội nghị thượng đỉnh có hậu quả đáng kể nhất kể từ thời Chiến Tranh Lạnh. Nhưng họ đang đối diện với một thách thức vĩ đại, Reuters viết, làm sao hiểu được một lãnh tụ bí hiểm của Bắc Hàn mà ít người biết rõ.

Theo một truyền thống lâu đời nhằm vũ trang cho các tổng thống Hoa Kỳ với những hồ sơ chính trị và tâm lý của các lãnh tụ ngoại quốc trước những cuộc điều đình tối quan trọng, các nhà phân tích của chính phủ đang thu thập mọi chi tiết nào mà họ có thể có được về ông Kim và điều chỉnh lại những thẩm định trước đây mà họ nghĩ về ông Kim.

Họ sẽ dựa một phần từ cảm tưởng của ông Giám Đốc Cơ Quan Trung Ương Tình Báo CIA Mike Pompeo, người mà mới cách đây vài tuần, đã là viên chức đầu tiên trong chính phủ Trump gặp trực tiếp ông Kim. Theo một viên chức Hoa Kỳ, ông Pompeo, người vừa được chuẩn thuận làm ngoại trưởng, trở về từ Bình Nhưỡng và diễn tả lãnh tụ trẻ tuổi của Bắc Hàn với một số chuyên viên là “một người khôn ngoan đã học bài kỹ” cho cuộc gặp gỡ.

Chân dung của ông Kim cũng sẽ bao gồm những tin tức thu thập được từ những cuộc hỏi chuyện với những người đã từng tiếp xúc với ông, kể cả cựu cầu thủ NBA Dennis Rodman, những bạn học cũ của ông Kim từ thời còn học nội trú ở Thụy Sĩ và các đại sứ và đặc sứ Nam Hàn.

Tất cả những dữ liệu này đang được cập nhật cho hồ sơ mật mà chính phủ Hoa Kỳ có về ông Kim, từ cách hành xử, động cơ nào thúc đẩy ông, cá tính cũng như lối lãnh đạo của ông, mong giúp tổng thống và các phụ tá của ông tìm một chiến thuật để đối phó với ông Kim ở cuộc họp được chờ đợi giữa hai lãnh tụ Hoa Kỳ và Bắc Hàn.

Reuters bảo là một viên chức Tòa Bạch Ốc từ chối không xác nhận chính xác về cố gắng tìm hiểu ông Kim hơn, ngoại trừ nói “Có một cố gắng toàn chính phủ đang diễn ra để chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh của tổng thống,” vốn nhắm đến khoảng cuối Tháng Năm đầu Tháng Sáu.

Mặc dầu vậy, hiểu biết trực tiếp về ông Kim vẫn còn rất giới hạn – một “hộp đen,” theo một viên chức Hoa Kỳ quen thuộc với cố gắng tìm hiểu – đặc biệt là với tình trạng thiếu điệp viên hay chỉ điểm ở hiện trường và sự khó khăn của gián điệp online trong một quốc gia mà liên hệ Internet với bên ngoài chỉ ở mức tối thiểu.

Sự thiếu hiểu biết về ông Kim đã hiện rõ khi chúng ta được biết là hồi ông Kim mới lên nắm quyền, cơ quan CIA đã tiên đoán là triều đại của ông Kim sẽ ngắn hạn. Bảy năm sau những tiên đoán này đã bị vứt bỏ và ông Kim nay được thấy là một người rất khôn ngoan và tàn nhẫn. Gần đây hơn nữa, nhiều chuyên gia Hoa Kỳ bị bất ngờ trước sự nhanh chóng mà ông Kim chuyển từ diệu võ dương oai trong cố gắng xây dựng kho hỏa tiễn sang ngoại giao.


Hình ảnh đang hiện hình của các chuyên gia Hoa Kỳ về ông Kim cũng giống như những gì mà nhiều chuyên gia bên ngoài đã đi đến kết luận. Một viên chức Hoa Kỳ giải thích là ông Kim được coi như là “một người hành động theo lý trí” – không phải “hoàn toàn điên cuồng” như Tổng Thống Trump có lần miệt thị. Ông ao ước uy thế trên trường quốc tế nhưng mục đích chính của ông là “sự tồn tại của chế độ,” và tiếp tục đế quốc gia đình của mình, một chỉ dấu cho thấy sẽ là rất khó thuyết phục ông ta đồng ý hoàn toàn giải trừ vũ khí hạt nhân.

Ông Kim tuy trẻ tuổi nhưng có đủ tàn nhẫn để xử tử những thân nhân, và nay cảm thấy an toàn đủ trong vị thế quyền lực để đánh bạc với ông Trump. Đứng về phương diện cá tính, ông giống ông nội đầy hấp lực chính trị, lãnh tụ Kim Il Sung, hơn là ông bố.

Các chuyên gia thêm là việc ông gửi cô em đến Thế Vận Hội Mùa Đông ở Nam Hàn hồi Tháng Hai cũng như sự xuất hiện hiếm có của bà vợ khi các đặc sứ Nam Hàn viếng thăm hồi Tháng Ba chứng tỏ một cố gắng để đem lại cho sự lãnh đạo của ông một tư cách nhân bản hơn.

Thứ Ba, 24 tháng 4, 2018

Lê Phan: Câu chuyện về tử tế


Hôm Thứ Năm vừa qua, cô bé Maile Pearl Bowlsbey Duckworth, mới 11 ngày, đã đến phòng họp của Thượng Viện Hoa Kỳ theo mẹ, Thượng Nghị Sĩ Tammy Duckworth, khi thượng nghị sĩ dân chủ của tiểu bang Illinois đến để bỏ phiếu chuẩn thuận người mà Tổng Thống Donald Trump đã chọn làm tân giám đốc cho Cơ Quan Quản Trị Không Gian NASA.

Sự việc cô bé Maile được mẹ bế đến Thượng Viện là một cảnh chưa từng có. Em bé mới 11 ngày này đã làm nên lịch sử vì nhờ em mà Thượng Viện đã thông qua những luật lệ cho phép đem con nhỏ vào phòng họp. Nhưng điều quan trọng hơn là dự luật này được thông qua với không một phiếu nào chống.

Thứ Hai, 16 tháng 4, 2018

Lê Phan: Chiến tranh tin học?


Đó là kết luận của hai chuyên gia về Internet khi bàn về cuộc điều trần ở Quốc Hội của Tổng Giám Đốc Mark Zuckerberg của Facebook.

Hai chuyên gia đó là bà Renee DiResta, người đứng đầu về chính sách của tổ chức Data for Democracy và ông Jonathon Morgan, tổng giám đốc của New Knowledge, một công ty kỹ thuật mà nhiệm vụ là bảo vệ các nhãn hiệu chóng lại những thông tin sai lầm; ông cũng là sáng lập viên của tổ chức Data for Democracy.

Thứ Hai, 9 tháng 4, 2018

Lê Phan: Tại sao Trung Cộng nghĩ sẽ thắng cuộc chiến mậu dịch?


Các lãnh tụ Trung Cộng có vẻ hết sức tự tin là họ sẽ thắng một cuộc chiến mậu dịch với Tổng Thống Donald Trump.

Các phương tiện truyền thông nhà nước đã diễn tả tổng thống là một kẻ bắt nạt liều lĩnh cố tình tìm các phá hoại hệ thống mậu dịch toàn cầu, trong khi diễn tả nhà cầm quyền Bắc Kinh là một chiến sĩ cho tự do mậu dịch. Và lãnh tụ Trung Cộng, ông Tập Cận Bình, đã lợi dụng cuộc đối đầu này để củng cố thông điệp của đảng Cộng Sản là Hoa Kỳ đang cương quyết chặn sự thăng tiến của Trung Cộng – nhưng rằng nay Hoa Kỳ không làm nổi nữa vì Trung Cộng quá mạnh, nền kinh tế của họ quá lớn.

Thứ Hai, 2 tháng 4, 2018

Lê Phan: Cuộc gặp gỡ Nam Bắc Hàn


Hôm Thứ Năm vừa qua, các viên chức Nam Hàn loan báo là lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un sẽ gặp Tổng Thống Nam Hàn Moon Jae-in vào ngày 27 Tháng Tư, ấn định ngày tháng cho những cuộc thảo luận mà mục đích là tiếp tục giai đoạn hòa hoãn ở bán đảo Triều Tiên và mở đường cho cuộc gặp gỡ giữa Chủ Tịch Kim Jong Un và Tổng Thống Donald Trump.

Vào đầu tháng này, trong một chuyến công du đầu tiên giữa hai miền từ lâu nay, ông Kim đã gây ngạc nhiên cho các viên chức Nam Hàn khi ông đồng ý gặp ông Moon, một phần của một loạt những sáng kiến ngoại giao quanh chương trình hạt nhân của Bắc Hàn vốn bắt đầu hồi Tháng Hai, Bắc Hàn quyết định tham gia vào Thế Vận Hội Mùa Đông tổ chức ở PyeongChang, Nam Hàn. Hôm Thứ Năm rồi, các nhà điều đình của cả hai miền gặp gỡ ở làng Bàn Môn Điếm, được gọi là làng hòa bình nằm băng qua biên giới hai miền, để đồng ý về một thời điểm cũng như bàn thảo về các khía cạnh khác của cuộc họp thượng đỉnh.

Thứ Hai, 19 tháng 3, 2018

Lê Phan: Sự ra đi của Ngoại Trưởng Rex Tillerson


Photo: The New Yorker
Rexit, nhái theo kiểu Brexit, tức là sự ra đi của Ngoại Trưởng Rex Tillerson, đang là một đề tài bàn tán ở các thủ đô trên khắp thế giới, bạn cũng như thù. Như tờ The Economist, vốn đã mỉa mai đặt cái tên “Rexit,” nhận xét là ông Rex Tillerson là một ngoại trưởng kém. Nhưng những gì sau ông lại còn đáng ngại hơn nữa.

Không phải là một bí mật gì khi nói là nhiều đồng minh Hoa Kỳ không nhìn thế giới qua cùng những lăng kính như Tổng Thống Donald Trump – cũng sự việc là ngoại trưởng của ông có thể cũng có những hoài nghi về cách Tòa Bạch Ốc đối phó với chính sách ngoại giao.

Thứ Hai, 12 tháng 3, 2018

Lê Phan: Câu chuyện TPP


TPP, cái tên gọi tắt của Đối Tác Xuyên Thái Bình Dương, là một thỏa thuận mậu dịch điều đình bởi chính phủ của cựu Tổng Thống Barack Obama và 11 quốc gia nằm ven bờ Thái Bình Dương. Nếu hình thành như dự định, TPP sẽ là một thỏa thuận mậu dịch lớn nhất thế giới, bao gồm 40% mậu dịch toàn cầu. Nhưng quan trọng hơn là vai trò kinh tế chính trị của TPP. Thỏa thuận này nếu được thi hành sẽ tạo nên một thế đối trọng giúp các quốc gia Á Châu Thái Bình Dương đối phó với Trung Cộng và chính sách Nhất Đái Nhất Lộ của họ.

Khi Tổng Thống Donald Trump, chỉ ba ngày sau khi nhậm chức, rút Hoa Kỳ ra khỏi TPP, từ bỏ một thỏa thuận mậu dịch tự do khổng lồ như là một trong những hành động đầu tiên của ông ở Văn Phòng Bầu Dục, hầu hết các nhà phân tích cho là quyết định đã kết liễu cuộc đời của TPP.

Thứ Hai, 5 tháng 3, 2018

Lê Phan: Một vị tổng thống khác thường


Trong một bài bình luận tuần này trên tờ US News & World Report, Tổng Thống Donald Trump đã được mệnh danh là “vua của những lời nói ngoa.”

Mà quả thật vậy, bất cứ những gì ông làm đều là tốt nhất, lớn nhất, tột đỉnh, khôn ngoan nhất và chắc chắn là vĩ đại nhất. Nay ông đã thêm một yếu tố mới cho bức chân dung của chính mình: một người hùng.

Chả thế mà ông đã khoe hôm tuần rồi là nếu ông có mặt ở trường trung học ở Parkland, Florida, khi ngôi trường này bị một tay súng sử dụng một khẩu súng bán tự động hôm 14 Tháng Hai tấn công, ông sẽ can đảm xông vào và tấn công kẻ bắn người ngay cả khi ông không có vũ trang.

Thứ Hai, 5 tháng 2, 2018

Lê Phan: Một nhân vật đáng kính nể

Tiến Sĩ Janet Yellen

Trong bài diễn văn về tình trạng liên bang đọc hôm tối Thứ Ba, 30 Tháng Giêng, Tổng Thống Donald Trump đã nhận là nhờ ông mà Hoa Kỳ đã có thành tích mạnh mẽ về tạo công ăn việc, lương bổng tăng, và mức thất nghiệp thấp nhất trong nhiều năm.

Trong khi đó, Tiến Sĩ Janet Yellen, người thực sự chịu trách nhiệm cho những thành quả này, đang chuẩn bị rời bỏ chức vụ là chủ tịch của Hội Đồng Dự Trữ Liên Bang, tức là thống đốc Ngân Hàng Trung Ương Hoa Kỳ.