Hiển thị các bài đăng có nhãn David Brown. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn David Brown. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Năm, 4 tháng 2, 2021

David Brown(* ): Đại hội Đảng Việt Nam - hồng hơn đúng (Khánh An dịch)

Người giỏi không thắng và Phạm Minh Chính, người dự kiến trở thành Thủ tướng, là một nỗi lo đặc biệt.

Đại hội lần thứ 13 của Đảng Cộng sản Việt Nam đã kết thúc vào ngày 1/2. Cuộc họp kéo dài tám ngày - kín với người ngoài trừ lễ khai mạc và bế mạc - đã đánh dấu một năm chính trị nội bộ căng thẳng. Các đại biểu đã phê chuẩn danh sách được chuẩn bị trước gồm các cán bộ lãnh đạo, nam giới và một số ít phụ nữ sẽ đưa vào Ban Chấp hành Trung ương gồm 200 thành viên và ban thường vụ, Bộ Chính trị gồm 18 thành viên. Và, tất nhiên, họ hoan nghênh việc Nguyễn Phú Trọng đồng ý tiếp tục làm Tổng bí thư của Đảng.

Các nhà báo nước ngoài đã nhảy dù đến dự Đại hội và dành phần lớn thời gian ở Hà Nội để tắm mình trong sắc màu địa phương cuối cùng cũng có cái gì đó để đưa tin - ông Trọng 76 tuổi đã được bầu lại cho nhiệm kỳ thứ ba chưa từng có (tiếng vỗ tay như vũ bão). Họ nộp bài và đi ra sân bay. Gần 1.600 đại biểu, đại diện cho 5,1 triệu đảng viên trong các đảng bộ trải dài trên 64 tỉnh thành Việt Nam, đã chạy về nhà khi vụ bùng phát Covid-19 khiến Hà Nội bị phong toả. Truyền thông trong nước của Việt Nam đanh thép đưa tin rằng Đại hội 13 đã thành công rực rỡ, nhưng có vẻ như đằng sau bề ngoài của sự liên tục và ổn định, Đại hội này chủ yếu chỉ ra một số vấn đề đáng lo ngại.

1. Không thể thuyết phục Ủy ban Trung ương chấp thuận người kế nhiệm của mình, ông Trọng đã phá bỏ các tiêu chuẩn về sức khỏe và tuổi tác quy định về tái cử của lãnh đạo Đảng-Nhà nước. Vẫn sạch sẽ và cứng rắn như đinh đóng cột, ông Trọng có ý định đảm bảo rằng không ai (ít nhất là chưa có ai) có thể hoàn tác công việc của ông để dẹp bỏ thói tự kỷ và những thói cơ hội khác và nói chung là đưa ĐCSVN trở lại cội nguồn chủ nghĩa Mác-Lê nin.

Đặt ra câu hỏi liệu học thuyết Mác-Lênin - tư tưởng Hồ Chí Minh có cung cấp khuôn khổ phù hợp với một quốc gia đã trải qua ba thập kỷ “chủ nghĩa xã hội thị trường” hay không, đội ngũ lãnh đạo của Đảng ngày càng già đi. Tuổi trung bình của 18 Ủy viên Bộ Chính trị được bầu trong tuần này là 61. Bây giờ ông Trọng đã nói đùa về giới hạn 65 tuổi được thiết lập để đảm bảo sự đổi mới thường xuyên của ban lãnh đạo, thì bao nhiêu người đương nhiệm sẽ có tâm trạng nghỉ hưu vào năm 2026?

Thứ Sáu, 29 tháng 1, 2021

Tina Hà Giang (BBC News Tiếng Việt): David Brown - Đại hội 13 cho thấy 'quy tắc đảng dễ dàng bị phá vỡ khi thuận tiện'

Trả lời phỏng vấn của BBC News Tiếng Việt về khả năng ông Nguyễn Phú Trọng sẽ tiếp tục ở lại nắm quyền, ông David Brown, cựu nhân viên Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ tại VN, cho rằng đó không phải là lựa chọn đầu tiên của Tổng Bí Thư đảng CSVN.

Ông lập luận:

''Nếu có một cá nhân mà Tổng bí thư có thể tin tưởng giao trọng trách và có khả năng đắc cử, tôi tin ông Trọng đã nghỉ hưu. Nói cho cùng, sức khỏe của ông không được tốt lắm và bà Trọng (tôi nghe nói) đã thúc giục chồng về hưu.''

Nhưng những người ông Trọng chọn làm người kế vị đã không đáp ứng được, ông Brown nói thêm.

Trong bài Vietnam's General Secretary Trong Maneuvers to Stay on Top trên tờ Asia Sentinel hôm 27/1, ông David Brown nói rõ hơn về những biến chuyển đã đưa ông Trọng đến việc tiếp tục nắm quyền.

''Trong lúc Đại hội đảng 13 đang diễn ra, ông Trọng tìm cách vô hiệu hóa những người kế nhiệm.'' Ông Brown mở đầu bài viết.

''Tất cả các chỉ dấu cho thấy, ông Nguyễn Phú Trọng tin chắc rằng, những gì tốt cho đảng Cộng sản là tốt cho Việt Nam. Điều đó giải thích tại sao, thay vì sắp nghỉ hưu một cách phong nhã, người đàn ông giờ 77 tuổi, loạng choạng nhưng vẫn mưu chước, đã tìm kế để tiếp tục làm thêm nhiệm kỳ thứ ba với tư cách là tổng bí thư của đảng.''

Tác giả David Brown nhận định rằng ông Nguyễn Phú Trọng thật ra đã chọn một vài người kế nhiệm, nhưng trong cả hai trường hợp, dự tính của ông đã không thành:

Thứ Ba, 26 tháng 1, 2021

David Brown: ‘Một năm đầy tai họa’ đối với phong trào dân chủ Việt Nam ( Song Phan chuyển ngữ)

Dựa trên hầu hết mọi phương diện, năm 2020 là một năm đầy tai họa đối với phong trào dân chủ ở Việt Nam. Phong trào đã bị thu nhỏ bởi sự đàn áp ngày càng hiệu quả của chế độ Hà Nội, giờ đây nó bị mê hoặc trong cuộc chiến của Donald Trump để giành nhiệm kỳ thứ hai.

Dư luận cho rằng, Trump sẽ bảo vệ Việt Nam trước Trung Quốc. Kỳ lạ nhưng có thể hiểu theo cách nào đó, phần lớn những người nghi ngờ chế độ độc tài, độc đảng của đất nước, lại xem tổng thống Trump là niềm hy vọng của họ cho một tương lai tươi sáng hơn. Thất vọng, thậm chí là tuyệt vọng, với chế độ hiện tại của Việt Nam là điều dễ hiểu. Sự kiểm soát mọi thứ được nói là không thật phù hợp với một quốc gia đang mở cửa cho nền kinh tế toàn cầu và gửi những người giỏi giang nhất ra nước ngoài học tập, trong một phần tư thế kỷ qua.

Phong trào dân chủ của Việt Nam, hay ít nhất trong thời gian qua, là một mạng lưới công dân tổ chức lỏng lẻo, đã không ngần ngại thách thức chế độ. Phong trào này được mạng internet tiếp sức, trong gần một thập niên qua, đã cho phép người dân Việt Nam được nghe những nhận xét bất đồng chính kiến, ​​bất chấp sự kiểm duyệt của chế độ đối với báo chí trong nước.

Họ là một tập hợp hỗn tạp, những người này có đủ nhiệt huyết để lên tiếng và thậm chí thể hiện sự thất vọng của họ đối với chế độ độc đảng. Một số người chán ngán với những gì họ cho là tư thế khúm núm của Hà Nội đối với Trung Quốc, một số khác phản ứng trước sự đàn áp việc thực hành tôn giáo không được [chính quyền] cho phép, hoặc chống lại việc chiếm đất của doanh nghiệp cấu kết với quan chức địa phương. Và cũng có một số người không còn ảo tưởng với chế độ độc tài của một đảng toàn trị duy nhất, có mặt khắp nơi. Cách đây không lâu, chính phủ của thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng có sự khoan nhượng chút ít đối với chỉ trích và đối với các cuộc biểu tình thỉnh thoảng diễn ra, nhưng năm 2016, Dũng đã bị hất cẳng vì điều này và những điều ‘xé rào’ khác. Với việc Dũng bị đẩy ra bên lề và các đồng minh ông chạy tìm chỗ che chắn, Tổng Bí thư đảng Cộng sản Nguyễn Phú Trọng đã nắm ngọn roi trong tay. Ông ta triển khai một chương trình hành động quay ngược đầy tham vọng. Một yếu tố là đàn áp hoạt động chính trị bên ngoài các tổ chức đảng.

Thứ Năm, 17 tháng 9, 2020

David Brown (Asia Sentinel - Song Phan chuyển ngữ): Vụ Đồng Tâm ở Việt Nam - Hạ màn

Và không theo cách tốt đẹp


Bản án đã được đưa ra trong vụ Đồng Tâm, cuộc xung đột ngắn ngủi nhưng đẫm máu giữa cảnh sát và một nhóm nông dân kiên trì chống đối. Sau một tuần xét xử, ngày 14 tháng 9, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội tuyên cả 29 bị cáo có tội, theo các mức độ khác nhau, trong việc chống lại quyền lực nhà nước. Hai người bị kết án tử hình, một người khác bị án tù chung thân và những người còn lại nhận án tù ngắn hơn.

Lời tuyên án có tội không có gì đáng ngạc nhiên. Đây là một phiên tòa trình diễn theo chỉ đạo và sự dàn dựng của các cơ quan nhà nước Việt Nam. Hết bị cáo này này đến bị cáo khác đã có lời thú nhận gần như giống hệt nhau, “gửi lời xin lỗi đến gia đình của ba cảnh sát hy sinh; nhận đã có lỗi nên xin hưởng mức án khoan hồng; gửi lời cảm ơn giám thị trại tạm giam đã giúp nhận ra lỗi lầm; và đề nghị luật sư không tiếp tục bào chữa cho họ”.

Chế độ Hà Nội có cái nhìn tiêu cực về các cuộc phản kháng của nông dân. Theo học thuyết của Đảng và luật pháp Việt Nam, đất đai thuộc sở hữu toàn dân và Nhà nước thay mặt dân để quản lý đất. Nếu nông dân kiên trì trong việc khẳng định quyền canh tác đất khi nhà nước độc đảng ra quyết định sự dụng nó vào mục đích khác, ngay cả khi họ chỉ đòi được đền bù xứng đáng, họ có nguy cơ bị gán là “bọn nổi loạn và khủng bố”, bị ép buộc phải rời đi, và trong những trường hợp điển hình, bị truy tố.

Theo The 88 Project (Dự án 88), một blog chuyên về các vấn đề tự do ngôn luận ở Việt Nam, Bộ Thông tin đã chỉ đạo các phương tiện truyền thông của nhà nước tô vẽ các bị cáo thành “những kẻ tấn công trước”, mô tả lãnh đạo của họ là “một đảng viên thoái hóa”, nhấn mạnh rằng “đa số mọi người đồng ý rằng, cảnh sát phải hành động để bảo vệ sự yên bình”, và không đưa tin “các lập luận biện hộ gây bất lợi cho phía chính quyền”.

Một phim “tài liệu” do Bộ Công an sản xuất đã được chiếu vào đầu phiên tòa thể hiện phiên bản của chính quyền về vụ việc, gồm có cảnh các bị cáo nhận tội. Khi các luật sư bào chữa phản đối và khẳng định rằng, thân chủ của họ nhận tội trong tình trạng bị bức cung, thì được yêu cầu “cứ xem phim”. Các luật sư bào chữa cũng bị từ chối cơ hội tiếp xúc với các bị cáo trong giờ giải lao.

Thứ Sáu, 11 tháng 9, 2020

David Brown: Thư ngỏ gửi những người bạn ở Việt Nam ( Song Phan dịch)

Bài viết sau đây của ông David Brown, viết độc quyền cho trang Tiếng Dân bằng tiếng Anh, được ông Song Phan chuyển ngữ, gửi đến những người bạn sống ở Việt Nam.

Ông David Brown
Các bạn ở Việt Nam thân mến,

Trong mười năm qua, tôi đã chia sẻ suy nghĩ của mình về các vấn đề có liên hệ đến Việt Nam trên trang Tiếng Dân và blog Ba Sàm, cũng như trên Asia Sentinel và một số ấn phẩm tiếng Anh khác. Tôi đã viết về đời sống chính trị của Việt Nam, các thách thức kinh tế, xã hội, các lựa chọn về chính sách môi trường và mối quan hệ của nó với các nước láng giềng.

Tôi cũng thường viết về cuộc khủng hoảng đang diễn ra ở Biển Đông và về mối quan hệ Mỹ – Việt, nhưng bây giờ, trong gần bốn năm qua, tôi không lên tiếng về những vấn đề đó. Không phải tôi không còn quan tâm, mà tôi có thể nói gì đây? Khi nhìn các hành động của Tổng thống Donald Trump, tôi đã cảm thấy khó chịu về sự trung thực đàng hoàng, về “chính nghĩa” “đạo đức” của nước mình.

Nhìn việc, biết người


Không giống như các chính trị gia tiêu biểu, tổng thống Trump nói những gì ông nghĩ mà không hề do dự. Ông vận động trong tư cách ứng viên sẽ “rút cạn đầm lầy” (có nghĩa là nhổ tận gốc các thỏa thuận đồi bại của “nhóm lợi ích” Mỹ, tức là phe nhóm chính trị nội bộ ở Washington). Khi lên nắm quyền, ông đã không ngần ngại khuấy động lên mọi thứ. Ông đã đòi hỏi các viên chức dưới quyền sự trung thành tuyệt đối và đã giành được toàn quyền kiểm soát tổ chức của Đảng Cộng hòa. Trump vẫn gây chú ý qua tính không thể đoán trước, qua sự miệt thị những ‘quy tắc’ của nền chính trị Mỹ.

Trump đã được bầu làm tổng thống vào tháng 11 năm 2016 vì rất nhiều cử tri Mỹ đã thích cách nói chuyện thẳng thắn và lời hứa “đặt nước Mỹ lên trên hết” gây ấn tượng.

Thứ Tư, 26 tháng 6, 2019

Điểm sách “Lên tiếng ở Việt Nam” (Speaking Out in Vietnam’); Tác giả: David Brown - Dịch giả: Song Phan

Một sáng mùa Xuân năm 2015, những người dân Hà Nội thức dậy với tiếng loạt xoạt của cưa xích trên hai đại lộ của thủ đô. Các nguồn tin chính thức cho biết, cây cối chạy dọc theo hai con đường này đã già cỗi và bệnh tật. Nhưng rõ ràng là đa số chúng đều xanh tốt. 

Cho dù ở Việt Nam hay ở nơi nào khác, các quan chức có quyền làm như vậy thường là những người tham ô hàng hóa công, trong trường hợp này là loại gỗ lớn tuổi xứ nhiệt đới. Phần bất thường là công dân Hà Nội đã đối mặt, làm chính quyền thua cuộc. Phối hợp với các phương tiện truyền thông xã hội, không bị cảnh sát chống bạo động triển khai để duy trì trật tự, hàng ngàn người đã xuống đường để bảo vệ 5000 cây cối, đã được chỉ định để chặt đốn. Trong khoảng một ngày, nhiều bộ trưởng đã lên án vụ chặt đốn cây này. Chính quyền thành phố Hà Nội chuyển sang thái độ giảm bớt tai tiếng. 

Gần như cùng lúc, tại các xưởng của một hãng giày khổng lồ ở Thành phố Hồ Chí Minh, có khoảng 90.000 công nhân đã đình công. Họ rời bỏ máy may để phản đối một đạo luật mới, cho phép chính phủ giữ lại các khoản đóng góp quỹ hưu trí cho đến khi người lao động đến tuổi nghỉ hưu. Hầu hết những người đình công là phụ nữ ở độ tuổi trên dưới 20, điển hình là những người tiết kiệm, với ý định lúc về hưu sẽ có chút vốn để làm ăn hoặc xây nhà. 

Sự việc diễn ra trong nhiều ngày và không có kết quả, chính quyền thành phố đã triển khai cảnh sát và kêu gọi những người đình công quay trở lại làm việc. Sau đó, chính quyền trung ương vào cuộc, không phải để đè bẹp cuộc đình công trái phép mà để đồng ý rằng những người đình công đã đúng. Chính quyền Hà Nội đề xuất, khi không còn làm việc, công dân có thể chọn cách nhận một lần một khoản tiền cho các khoản chi trả an sinh xã hội của họ, hoặc nhận tiền lãi hàng tháng của khoản tiền đó dưới sự quản lý của chính phủ. Người đình công đã quay lại làm công việc lắp ráp giày dép cho hãng Nike, Adidas và các hãng nổi tiếng khác. Một tháng sau, Quốc hội Việt Nam đã xác nhận thỏa thuận này. 

Thứ Năm, 19 tháng 5, 2016

David Brown/Song Phan dịch - Việt Nam qua góc nhìn của người Mỹ

Bài này viết riêng cho trang Ba Sàm

Trong nhiều năm qua, tôi đã bình luận về các sự kiện ở Việt Nam và xung quanh, nhằm cung cấp cho người Mỹ và người nước khác một cái nhìn đầy đủ hơn và có thể chính xác hơn về một quốc gia mà, nói một cách tương đối, tôi biết khá rõ. Hầu hết các bài viết của tôi đều có bản dịch đăng trên trang Ba Sàm.
Tôi đã chỉ trích chế độ Hà Nội về những thiếu sót khác nhau. Đôi khi, độc giả lại chỉ ra rằng nền kinh tế Mỹ và hệ thống dân chủ của Mỹ cũng chẳng hoạt động tốt lắm trong thời gian gần đây. Họ cho rằng những người sống trong nhà kính thì đừng nên ném đá (đừng phê phán kẻ khác khi mình cũng chẳng hơn gì). Cho tôi xin được thanh minh rằng, tôi phê phán đủ mọi phía. Tôi cũng thường có vấn đề với chế độ ở Washington.
Nhiều người Việt Nam nhìn sang Hoa Kỳ để tìm kiếm sự ủng hộ trong cuộc đấu tranh chống Trung Quốc của Việt Nam. Việt Nam có thể yêu cầu điều gì từ Mỹ? Và xác suất Mỹ sẽ đáp ứng là bao nhiêu? Với chuyến thăm của Tổng thống Barack Obama chỉ còn khoảng một tuần nữa, bây giờ có vẻ là thời điểm tốt để nhìn kỹ nước Mỹ trong bối cảnh cụ thể của mối quan hệ đang phát triển với Việt Nam.

Thứ Sáu, 25 tháng 7, 2014

Hà Giang - Phỏng vấn David Brown: 'Vận mệnh Việt Nam tùy thuộc quyết định của Hà Nội' (Tiếp theo kỳ trước)

LTS: Việc Trung Quốc mang giàn khoan Hải Dương 981 đến hoạt động trái phép tại thềm lục địa Việt Nam cách đây hai tháng là một xâm phạm chủ quyền nghiêm trọng nhất trong liên hệ bang giao giữa hai nước. Tình hình có lúc đã căng thẳng tưởng chừng như sắp có chiến tranh, lúc lại dịu đi như không có chuyện gì xẩy ra. Hành động khiêu khích này của Trung Quốc phải được đánh giá như ra sao, và ảnh hưởng lâu dài của sự việc này trên tinh hữu nghị giữa hai nước, cũng như ổn định trong khu vực như thế nào? Nhà phân tích tình hình Đông Á David Brown (*) chia sẻ nhận định của ông qua cuộc phỏng vấn dưới đây, do phóng viên Hà Giang thực hiện. 
Nhà phân tích tình hình Đông Á David Brown. (Hình: David Brown cung cấp)
Hà Giang (NV):  Nếu chính quyền Việt Nam muốn vấn kế ông về tình hình hiện tại, thì ông sẽ góp ý với họ như thế nào? 

Ông David Brown: Những ai thực sự muốn biết ý kiến của tôi đều có thể đọc những bài phân tích tôi đã viết. Tôi không phải là một cố vấn và Việt Nam đã không hỏi tôi. Tôi cố gắng nhận định và mô tả một cách khách quan những gì dường như đang xẩy ra, và hy vọng phân tích của mình giúp cập nhật tin tức cho những độc giả phương Tây thích theo dõi tình hình Đông Nam Á, cũng như giúp cho bạn bè và độc giả của tôi tại Việt Nam hiểu rõ hơn những giới hạn, trong đó có ý kiến của quần chúng và những cam kết (mà Hoa Kỳ) đã có khắp nơi.  Dư luận Mỹ cho rằng những nỗ lực làm dịu tình hình căng thẳng ở Trung Đông của Hoa Kỳ là những kinh nghiệm không tích cực, và đây không phải là thời gian thuận tiện cho Hoa Kỳ về mặt đối ngoại dù ở Afghanistan hoặc Iraq. Hoa Thịnh Đốn từng nói sẽ chuyển sự chú ý của họ sang châu Á, nhưng thực tế không cho phép điều ấy xẩy ra. 

Thứ Sáu, 9 tháng 5, 2014

David Brown - Cố xoa dịu tình hình biển Đông, người Việt đang chơi một trò rủi may vô vọng

 
Vũ Thị Phương Anh dịch từ ASean Sentinel

Bắc Kinh vừa đưa một dàn khoan nước sâu vào vùng biển của Việt Nam.

Chế độ Cộng sản Việt Nam đã hy vọng rằng cách hành xử tôn kính của họ đối với TQ có thể làm dịu đi tham vọng thôn tính biển Đông của gã láng giềng khổng lồ phương Bắc này. Nhưng với việc đưa dàn khoan nước sâu HD-981 vào thăm dò khai thác dầu khí ở ngoài khơi bờ biển miền Trung của Việt Nam, Bắc Kinh đã đập tan hy vọng này và đặt Hà Nội vào một tình thế vô cùng khó xử.

Thứ Ba, 7 tháng 2, 2012

David Brown - đất đai rắc rối của Việt Nam (Phần 1): Vụ án bà Ba Sương

David Brown
Thủy Trúc dịch
 
Đây là bài đầu trong loạt ba bài về tham nhũng trong hoạt động thu hồi đất đai ở Việt Nam, mà xét về nhiều mặt là ngang ngửa với Trung Quốc. Loạt bài của David Brown, một nhà ngoại giao hưu trí, từng làm việc ở Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ với nhiều cương vị ở các nước Đông Á.
Khi Việt Nam bẻ bánh lái sang con đường tư bản chủ nghĩa cách đây một phần tư thế kỷ, hầu như không có dấu hiệu lùi bước nào từ phía các quan chức và thành viên của ban lãnh đạo cộng sản – những người mà, cho đến thời điểm đó, vốn vẫn giữ một nhiệm vụ lớn lao và phù phiếm là xây dựng chủ nghĩa xã hội. Ngược lại, nhiều quan chức hăm hở lạm dụng các cơ hội của chương trình đổi mới, hay là cải cách, mang đến tay họ.
Hóa ra một trong những con đường chắc chắn nhất để đi tới sự giàu có ở Việt Nam ngày nay nằm ở việc tước đoạt ruộng đất của nông dân và chuyển hóa đất nông nghiệp vào mục đích kiếm lời mau chóng hơn.
Tháng 1 năm nay, cả nước dồn sự chú ý vào hai câu chuyện có chung chủ đề đó. Vụ việc đầu tiên, bắt đầu từ ngày 5 tháng 1, liên quan đến một vụ nổ súng gây nhiều náo động ở ngoại ô thành phố Hải Phòng. Câu chuyện xảy ra sau khi chính quyền địa phương yêu cầu một ngư dân giao nộp lại mảnh đất mà ông cùng gia đình đã khai hoang làm lợi qua 14 năm lao động cực nhọc. Một số bài báo viết rằng, khu đất đang được cân nhắc làm nơi mở một sân bay mới. (Vụ việc này sẽ được thảo luận ở phần 2 của loạt bài) .
Câu chuyện thứ hai, đưa tin vào ngày 20 tháng 1, liên quan tới việc chấm dứt một nỗ lực kéo dài suốt ba năm nhằm tống bà Trần Ngọc Sương vào tù với tội danh tham ô, nhưng dường như ai cũng biết sự thật là do bà đã chống lại việc chiếm đoạt công ty nông nghiệp đang thịnh vượng của bà – Nông trường Sông Hậu.
Chuyển hóa đất đai (chuyển đổi mục đích sử dụng đất – ND) là cái mà đảng ủy ở thành phố Cần Thơ và huyện Cờ Đỏ đã nghĩ trong đầu từ năm 2005 khi họ đề nghị lấy lại Nông trường Sông Hậu. Với sự hợp tác của các nhà đầu tư Hàn Quốc và Mỹ, họ có kế hoạch xây dựng một “khu đô thị mới” bao lấy sân bay hiện đại theo quy hoạch của thành phố, ngay trên diện tích 4.000 hecta của nông trang tập thể cũ này.
Tuy nhiên, trước tiên họ phải xử lý bà Trần Ngọc Sương. Bà Sương năm đó 56 tuổi, làm giám đốc nông trường được 7 năm. Trước đó, bà là trợ lý chính của cha mình – một sĩ quan Mặt trận Giải phóng Miền Nam giải ngũ, năm 1978 được giao nhiệm vụ xây dựng một nông trang tập thể tại khu đầm lầy khổng lồ nọ ở Đồng bằng Sông Cửu Long. Thành công của hai cha con đã trở thành một huyền thoại ở Việt Nam, một trong những thành tựu chói sáng trong những năm tháng khốc liệt sau khi “cuộc chiến tranh chống Mỹ” kết thúc và đất nước thống nhất.
Cho tới năm 2005, Nông trường Sông Hậu vẫn bán gạo và cá cho các thị trường trong và ngoài nước, làm ăn có lãi. Mặc dù bị tái cơ cấu để trở thành công ty cổ phần vào năm 1991 nhưng nông trường vẫn tiếp tục trung thành với một số điểm quan trọng trong các sứ mệnh của nó khi thành lập, đó là mang lại thu nhập ổn định và phúc lợi xã hội cho khoảng 3.000 hộ nông dân trong nông trường. Bà Sương sẽ không để họ bị thất vọng.
“[Sông Hậu] là ví dụ có thật cuối cùng về việc sản xuất nông nghiệp dựa theo các nguyên tắc xã hội chủ nghĩa” – Bà Sương kể, bà đã nói với các lãnh đạo đảng ủy địa phương như vậy tại một cuộc họp vào tháng 10 năm 2007. “Cá nhân tôi không lấy một xu tiền không chính đáng nào cả. Các đồng chí bảo tôi ‘không theo kịp thời đại’, quá lạc hậu để có thể lãnh đạo một doanh nghiệp như thế. Vâng, tôi sẵn sàng trao trả quyền lãnh đạo cho những người tôi đã đào tạo qua nhiều năm”.
“Các đồng chí muốn giao Sông Hậu cho ai đó – liệu họ có coi nông trường như máu thịt của mình không? Sông Hậu là một cộng đồng làm nông có năng suất cao. Nếu họ biến Nông trường Sông Hậu thành khu công nghiệp thì điều gì sẽ xảy ra với nhân dân ở đây”?
Tầng lớp lãnh đạo Cần Thơ chưa hình dung lo ngại về cái giá phải trả về mặt xã hội mà bà Sương đã thấy trước. Hình như họ lập luận rằng những nông dân bị mất quyền sở hữu sẽ có thể tìm việc trong các nhà máy mới mở hoặc tại các sân gôn mà họ dự định xây nên trên những đồng lúa và ao cá kia. Và họ có ngay Phương án B.
Nếu cần phải trừng trị ai đó, luật pháp Việt Nam sẽ mang lại những cơ hội không giới hạn về số lượng. Có một số đáng ngạc nhiên những hành động mà về nguyên tắc là sai luật pháp, nhưng lại thường xuyên được dung thứ, bởi vì nếu luật pháp mà được thực thi thì cả hệ thống sẽ bị tê liệt. Tuy nhiên, những hành động ấy lại có thể được tận dụng để đẩy một kẻ chống đối vào đúng đường lối theo “luật pháp.”
Tháng 9 năm 2008, bà Sương bị Tòa án huyện Cờ Đỏ buộc tội biển thủ 9 tỷ đồng (428.857 USD theo tỷ giá hiện tại) của Nông trường Sông Hậu. Khi vụ việc bị đưa ra xét xử vào tháng 8 năm 2009, bà bị buộc tội lập quỹ trái phép, kết án 8 năm tù. Bốn người cấp dưới chịu án nhẹ hơn.
Bà Sương kháng cáo. Tòa phúc thẩm thành phố Cần Thơ giữ nguyên bản án của tòa cấp dưới.
Khi tình hình diễn biến có vẻ như bà Sương thật sự sẽ phải ngồi tù, vụ án trở thành câu chuyện [đăng tải] trên trang nhất của các báo lớn ở Việt Nam. Một loạt nhà cách mạng lão thành, nổi bật có bà Nguyễn Thị Bình, nguyên Bộ trưởng Ngoại giao của Chính phủ Cách mạng Lâm thời Miền Nam, đã vận động bảo vệ bà Sương. Những người ủng hộ bà Sương lập luận rằng xây dựng một quỹ vì mục đích phúc lợi xã hội, tuy không báo cáo, là một cách hoàn toàn đạo đức để tránh nạn quan liêu và trong trường hợp này không phải là phi pháp, vì quỹ ấy đã được lập từ nhiều năm trước đó.
Cựu Thủ Tướng Võ Văn Kiệt, một vị anh hùng trong mắt giới cải cách ở Việt Nam, đã nhận ra mối liên hệ giữa các vấn đề khi ông viết một lá thư gửi đảng ủy Cần Thơ, tháng 5 năm 2008. “Tôi biết đây là ý của các đồng chí chứ không phải của công tố viên khi khởi tố vụ án [bà Sương]” – ông Kiệt viết. “Bà đã có những đóng góp không nhỏ cho nông nghiệp và phát triển nông thôn ở Cần Thơ, Hậu Giang và các tỉnh Đồng bằng Sông Cửu Long, những sai phạm nếu có thì cũng nên giải quyết có tình có lý”. Hơn nữa, ông còn viết: “Tôi hoàn toàn không tán thành chủ trương thu hồi đất của nông trường để xây khu công nghiệp”.
Xúc động trước những tấm ảnh bà Ba Sương gầy guộc mỏng manh nhưng không cúi đầu trước vành móng ngựa, công luận hoàn toàn ủng hộ bà. Tại Hà Nội, tâm lý tức giận với chính quyền Cần Thơ bao trùm – đó là phản ứng điển hình của trung ương khi các quan chức địa phương kém tài có những hành động làm dấy lên cơn phẫn nộ của dư luận.
Tháng 5 năm 2010, sau khi công tố viên của trung ương tìm ra những vi phạm về thủ tục tố tụng, Tòa Tối cao Việt Nam bác bỏ bản án.
Chừng như không nao núng, tháng 2 năm 2011, Công an Cần Thơ báo cáo rằng kết quả điều tra sâu hơn đã cho thấy các bằng chứng mới về tội trạng của bà Sương. Tháng 8, công tố viên tiếp tục bổ sung tội tham ô cho bà Sương và các nhân viên cấp dưới.
Bạn bè bà Sương không chịu thua. Vũ khí mà họ chọn là “Mặt trận Tổ Quốc”, một tập hợp các nhóm, hội dưới sự kiểm soát của Đảng Cộng sản, có mục đích “đại diện cho toàn thể nhân dân”. Không bao lâu sau khi có phán quyết mới của tòa, Mặt trận đã đề nghị phải sử dụng các biện pháp hành chính để xử lý sai phạm của bà Sương, nếu thật sự có sai phạm.
Mặt trận cũng tổ chức điều tra riêng và khuyên Chánh án Tòa Tối cao trong một công văn nói rằng bà Sương vô tội. Họ lập luận rằng quỹ phúc lợi được lập năm 1994, rất lâu trước khi bà Sương trở thành giám đốc nông trường, và vào thời điểm ấy, quỹ không hề phi pháp. Hơn thế nữa, Mặt trận tỏ ý không tán thành: “Việc điều tra đã làm hoen ố tên tuổi của một nông trường từng rất có uy tín với các lãnh đạo cấp cao và từng thu được nhiều thành tựu nổi bật”.
Và cuối cùng, có vẻ như chính quyền Cần Thơ đã chấp nhận hủy bản án. Không phải vì họ đồng ý rằng bà Sương vô tội, mà như họ nói vào ngày 19 năm 1, đó là “do những đóng góp của bà Sương và gia đình cho Nhà nước”.
Kỳ sau: Tiếng súng ở Tiên Lãng
Nguồn: Asia Sentinel
Bản tiếng Việt © Ba Sàm 2012

Thứ Năm, 9 tháng 6, 2011

Tiến hay Thoái trong vùng biển Nam Trung Hoa

David Brown/Asia Times
Lê Quốc Tuấn dịch Việt Ngữ

Gần đây Trung Quốc đã phô bày bày triệu chứng rối loạn lưỡng cực trong cách tiếp cận của mình đến vấn đề chủ quyền hóc búa trong vùng biển Nam Trung Hoa.

Nói chuyện với các đối tác Đông Nam Á cuối tuần qua, Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt đã lắp bắp những câu thần chú quen thuộc về viễn cảnh của mình trên Biển Đông: Trung Quốc sẽ không bao giờ tìm kiếm, mở rộng quyền bá chủ quân sự ... Trung Quốc cam kết duy trì hòa bình và ổn định thông qua hợp tác an ninh ... Trung Quốc có chính sách kiên định trước sau như một trong việc hình thành các mối quan hệ hữu nghị và láng giềng tốt.