Thứ Bảy, 9 tháng 4, 2016

DĐTK - Về việc đăng di cảo của sử gia Tạ Chí Đại Trường và những việc sau đó

TƯỞNG NIỆM SỬ GIA TẠ CHÍ ÐẠI TRƯỜNG

Trước khi lên đường về Việt Nam vào đầu tháng 10 năm 2015, sử gia Tạ Chí Đại Trường đã giao cho nhà văn Phùng Nguyễn một bao thư, và dặn chỉ công bố nội dung của nó sau khi anh qua đời. Nhà văn Phùng Nguyễn thông báo lại cho một số bạn bè ý định ấy của anh TCĐT, rồi chỉ hơn một tháng sau, Phùng Nguyễn đã giã từ cuộc đời trước.
Sau khi anh Tạ Chí Đại Trường qua đời tại Việt Nam ngày 24 tháng 3 năm 2016, bạn bè nhớ đến lời căn dặn của anh, đã hỏi các người em của anh Phùng Nguyễn về tài liệu ấy. Rất may mắn, gia đình Phùng Nguyễn đang giữ bản scan 13 trang giấy bài của anh Tạ Chí Đại Trường, đã gửi cho Bác sĩ Ngô Thế Vinh một bản. Anh Ngô Thế Vinh đã thêm hình ảnh, và gửi cho Diễn Đàn Thế Kỷ để công bố, theo đúng ý nguyện của anh Tạ Chí Đại Trường. DĐTK đã công bố bản văn mà bây giờ được gọi là Di Cảo của nhà sử học Tạ Chí Đại Trường vào ngày 29 tháng 3, 2016.

Việc công bố này được xem là rất bình thường của một cơ quan truyền thông. Hơn nữa, đó còn là một trách nhiệm cần phải làm. Sử gia Tạ Chí Đại Trường là một khuôn mặt quan trọng trong giới Sử học Vệt Nam từ 50 năm qua, những gì ông muốn công bố sau khi ông qua đời cần phải được đến với tất cả mọi người càng sớm càng tốt. Diễn Đàn Thế Kỷ là cơ quan truyền thông đã được biết trước ý định ấy của ông, nên khi ông vừa qua đời, có được tài liệu gọi là Di Cảo ấy chúng tôi cho công bố ngay.


Chúng tôi đã hành xử đúng với vai trò truyền thông, đúng với trách nhiệm và lương tâm của một cơ quan văn hóa: đưa đến cho mọi người nguyên vẹn những gì người quá cố đã viết và mong muốn được phổ biến. Việc đón nhận văn bản ấy là của quần chúng, chúng tôi tôn trọng tất cả mọi thái độ, mọi hiểu biết của người nhận. Việc công bố Di Cảo TCĐT thuần túy là một công việc thông tin. Chúng tôi không đặt cho mình trách nhiệm nào khác ngoài việc thông tin trung thực và sớm sủa.
Nhưng cũng với vai trò một cơ quan văn hóa, chúng tôi có đón nhận một số ý kiến lẫn tài liệu của độc giả và văn hữu gửi về nhằm vào việc giải thích một số vấn đề trong Di cảo TCĐT. Thí dụ một độc giả đã hỏi ý nghĩa của ngay những dòng đầu tiên trong Di cảo:
ĐỂ VÀO ĐÂU
Để vô chỗ Huỳnh Thị Ánh Vânviết về "Bình Nam đồ" trên tờ Nghiên cứu Lịch Sử.
Chỉ 21 chữ thôi, mà tòa soạn chúng tôi, gồm những người không chuyên về Sử học, bị hỏi đột ngột đã không thể trả lời ngay các câu hỏi: Huỳnh Thị Ánh Vân là ai, Bình Nam Đồ là cái gì, tờ Nghiên cứu Lịch Sử là của ai, xuất bản tại đâu, bao giờ. Nhưng khi nhờ vài người bạn chuyên ngành Sử cùng vào cuộc tìm kiếm thì ba ngày sau đã đạt được những kết quả tích cực. Các kết quả này và những trường hợp tương tự, sẽ được lần lượt đăng trên DĐTK hầu giúp độc giả hiểu thêm một số vấn đề đôi khi được trình bày một cách quá cô đọng trong bản Di cảo.
Thật sự chúng tôi không có tham vọng giải thích toàn bộ bản Di cảo này. Mà chúng tôi cũng không tin những vấn đề ấy có thể đơn phương giải thích một lần là có thể đúng vĩnh viễn cho mọi người. Chúng tôi chỉ cố gắng giải đáp trong khả năng của chúng tôi, với sự trợ giúp của các nhà chuyên môn, một số thắc mắc của độc giả thôi. Hy vọng công việc ấy sẽ mời gọi các hiểu biết và thiện chí của nhiều người khác, sẽ có những đóng góp và trao đổi, và dần dần những “bí ẩn” trong tập Di cảo này sẽ ngày một vơi đi.

DĐTK

1 nhận xét:

  1. Tạ-Trường viết rất nhiều và rất dài nên cần có những người quý mến ông, thâu tóm lại, toát yếu lại cho người đọc sau này dễ nắm bắt.

    Trả lờiXóa