Thứ Năm, 22 tháng 1, 2015

Hà Giang/NgườiViệt - Người Việt vs. Saigon Nhỏ: Ai là chủ nhân báo Người Việt? (kỳ 7)

LTS - Sự kiện công ty Người Việt được tòa xử thắng bà Hoàng Dược Thảo và hệ thống tuần báo Saigon Nhỏ trong vụ kiện phỉ báng là đề tài được dư luận đặc biệt chú ý trong những ngày qua. Ngay sau khi kết quả vụ kiện được công bố, hàng loạt ý kiến, bình phẩm, bình luận, ở nhiều hình thức khác nhau, được dư luận luân chuyển khắp nơi. Người Việt thực hiện loạt bài viết này nhằm trình bày các phương diện luật pháp đáng chú ý của hai vấn đề liên quan mật thiết với nhau: Quyền tự do ngôn luận và quyền được bảo vệ trước những lời vu khống làm tổn hại uy tín. Xin mời độc giả theo dõi.
WESTMINSTER (NV) - Hồ sơ Business License của Người Việt tại thành phố Westminster là đề tài được luật sư hai bên xem xét rất kỹ, và chiếm một phần thời gian đáng kể của phiên xử kéo dài gần một tháng.

Trang đầu của hồ sơ Business License của báo Người Việt do tòa thị chính 
faxed đến cho Người Việt ngày 9 Tháng Tám, 2012. (Hình: Người Việt)
Hồ sơ này quan trọng là vì bà Hoàng Dược Thảo lập luận rằng chính vì tin tức do thành phố Westminster cung cấp mà bà đi đến kết luận báo Người Việt là một cơ sở thương mại cá nhân, thuộc sở hữu của một mình ông Phan Huy Đạt.

Sole Proprietor hay Corporation?

Vào ngày 8 Tháng Tám, 2012, trong thư yêu cầu đính chính gởi cho bà Hoàng Dược Thảo, một trong hai điều ông Phan Huy Đạt khẳng định rằng tác giả Hoàng Dược Thảo viết sai trong bài “Những bí ẩn của báo Người Việt,” đăng trên nhật báo Saigon Nhỏ, ngày 28 Tháng Bảy, 2012, và đòi bà phải rút lại, là câu: “Báo Người Việt là một cơ sở thương mại tư nhân (a sole proprietor) và chủ nhân là ông Phan Huy Đạt.”

Trong bài báo nói trên, tác giả Hoàng Dược Thảo viết là đã “lên tòa thị chính của thị xã Westminster hỏi xem ai là chủ báo Người Việt, vì đây là public record, ai hỏi cũng được,” trước khi bà kết luận báo Người Việt là cơ sở thương mại tư nhân do ông Phan Huy Đạt làm chủ.

Một đoạn khác trong bài báo này tả rõ hơn về chuyến đi lên tòa thị chính Westminster:

“Bà Nancy Wright, người phụ trách cấp Business License cho biết báo Người Việt là một cơ sở thương mại tư nhân (a sole proprietor) và chủ nhân (owner) là ông Phan Huy Đạt, chứ không phải là công ty (corporation) gì ráo trọi.”

Saigon Nhỏ nhận được thư yêu cầu đính chính vào ngày 9 Tháng Tám, 2012.

Bà Hoàng Dược Thảo quyết định không đính chính, và thay vào đó, ngày 11 Tháng Tám, 2012, trong bài “Báo Saigon Nhỏ trả lời thư yêu cầu cải chánh của ông Phan Huy Đạt và bà Hoàng Vĩnh,” đăng trên nhật báo Saigon Nhỏ, bà lại một lần nữa đưa ra những dẫn chứng về việc đến tòa thị chính thành thành phố Westminster để điều tra về nhật báo Người Việt, với mục đích giải thích tại sao không cải chính vì “không có gì để cải chính.”

Một đoạn trong bài báo từ chối đính chính của tác giả Hoàng Dược Thảo viết:

“... Chúng tôi viết chữ Người Việt Daily News/Corporations hay Sole Proprietor để đưa cho bà Nancy Wright [người phụ trách cấp Business License của thành phố Westminster - NV], và chính bà đã gạch chữ corporation chỉ giữ lại chữ Sole Proprietor. Chúng tôi hỏi lại một lần nữa, và bà Nancy Wright xác nhận: Dat Huy Phan is the owner của Người Việt Daily News, a Sole Proprietor.”

Bài viết này đính kèm một hình chụp lại ba hàng chữ viết tay: “Người Việt Daily News, Huy Dat Phan, Corporation/Sole Proprietor.” Dưới bức hình này, có hàng ghi chú: “Tên ông Phan Huy Đạt và dấu gạch ngang chữ corporation là chữ viết tay của bà Nancy Wright, nhân viên phụ trách phòng cấp Business License của TP Westminster lúc 9:30 sáng ngày Thứ Hai 23 Tháng Bảy, 2012. Thành phố này có 3 ông nghị viên gốc Việt, cộng đồng Việt Nam tị nạn Cộng Sản có thể nhờ kiểm nhận điều này.”

Một đoạn khác, cũng trong bài báo này kết luận:

“Hy vọng bài viết này đã trả lời thỏa đáng những yêu cầu [cải chính - NV] của ông Phan Huy Đạt, chủ nhân toàn phần (owner) của cơ sở thương mại cá nhân (Sole Proprietor) Nguoi Viet Daily News, theo hồ sơ đăng ký tại thành phố Westminster.”

Bỏ công tìm hiểu

Vào ngày 4 Tháng Mười Hai, trong phần hỏi đáp với luật sư đại diện cho mình, ông Aaron Morris, bà Hoàng Dược Thảo khai rằng, tại tòa thị chính Westminster, người thư ký chuyên phụ trách việc cấp Business License của thành phố đã dùng computer để tìm hồ sơ của báo Người Việt, trước khi trả lời câu hỏi ai là chủ báo Người Việt. 

Tài liệu của tòa, lúc ông Phan Huy Đạt dẫn chứng rằng hồ sơ Business License 
của báo Người Việt tại thành phố Westminster ghi rõ ở hai nơi Người Việt là một 
“corporation,” và ông là chủ tịch hội đồng quản trị của công ty. (Hình: Người Việt)

Hãy đọc một đoạn trong tài liệu của tòa về đoạn hỏi đáp này - (tài liệu tòa: Nhân chứng HDT, December 4, 2014, trang 111, line 26)

- “Khi đứng đó để hỏi về chủ nhân của báo Người Việt, bà có nhìn thấy thư ký của thành phố dùng máy vi tính không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Có.” Bà Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Vậy bà có hỏi xin một bản in của những gì hiện ra trên màn ảnh máy vi tính đó không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Tôi có hỏi, tôi hỏi, nhưng họ không cho.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Xin bà lật ra vật chứng exhibit số 21 trong tập hồ sơ đang ở trước mặt. Exhibit 21 là vật chứng do bên nguyên đưa ra.” Luật Sư Aaron Morris yêu cầu.

- “Vâng.” Hoàng Dược Thảo đáp.

- “Bà có dịp, trong lúc đang tiếp xúc với người thư ký, bà có nhìn thấy được gì trên màn ảnh này không, trong lúc đang nói chuyện với bà Nancy Wright?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Có.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Được rồi, bà có kịp nhìn thấy ai là tên chủ nhân của Nguoi Viet News không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Có.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Có phải những dữ kiện mà chúng ta đang nhìn thấy trước mặt (exhibit 21) phù hợp với những gì bà thấy lúc đó [ở tòa thị chính thành phố Westminster - NV] không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Tôi chỉ được nhìn thoáng qua một lần, nhưng tôi nghĩ chính là nó.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Trong exhibit 21 này, có phải tên công ty là Nguoi Viet Daily News không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Phải.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Và có phải tên chủ nhân là Phan Huy Đạt không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Phải.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Và dưới đó có một phần liệt kê địa chỉ. Đó có phải là địa chỉ của cơ sở báo Người Việt không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Không phải.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

- “Và bà có nhìn thấy ngày sinh (birthday) liệt kê ra đó không?” Luật Sư Aaron Morris hỏi.

- “Có.” Hoàng Dược Thảo trả lời.

Hồ sơ của Westminster

Trước khi viết thư yêu cầu bà Hoàng Dược Thảo đính chính câu “Báo Người Việt là một cơ sở thương mại tư nhân (a sole proprietor) và chủ nhân là ông Phan Huy Đạt,” nhân viên phòng hành chánh của công ty Người Việt đã gọi lên thành phố để kiểm chứng xem có phải đúng là hồ sơ của công ty Người Việt (Nguoi Viet News) bị phân loại nhầm lẫn là “Sole Proprietor” không, thì được thành phố trả lời là “Nguoi Viet News được phân loại là Corporation.” 

Trang thứ nhì của Exhibit 21, ghi rõ trong hồ sơ Business License của báo Người Việt
tại tòa thị chính Westminster: Báo Người Việt là một Corporation. (Hình: Người Việt)
Sau đó, thành phố Westminster gửi cho công ty Người Việt một bản fax về hồ sơ Business License của Nguoi Viet Daily News, trong đó, mục Ownership ghi rõ “Corporation.” Người Việt đưa bản fax này, cùng với “Business License Renewal Notice” vào hồ sơ vụ kiện, và được đánh dấu là vật chứng 21 (exhibit 21), mà bà Hoàng Dược Thảo và luật sư đại diện, ông Aaron Morris, hỏi đáp ở trên.

Khi nguyên đơn Phan Huy Đạt được mời lên ghế nhân chứng, Luật Sư Vân Đào, đại diện cho Saigon Nhỏ cũng chất vấn ông rất kỹ về hồ sơ này.

Hãy đọc một đoạn trong tài liệu của tòa về đoạn hỏi đáp giữa Luật Sư Vân Đào và nhân chứng Phan Huy Đạt - (tài liệu tòa: Nhân chứng PHD, December 15, 2014, trang 44, line 25).

- “Ông Phan Huy Đạt, xin ông vui lòng tìm exhibit 21 trong tập hồ sơ vụ kiện. Ông có nhận ra tài liệu này không?” Luật Sư Vân Đào yêu cầu.

- “Vâng.” Ông Phan Huy Đạt đáp.

- “Ông có thể cho biết đây là tài liệu gì?” Luật Sư Vân Đào hỏi.

- “Đây là tờ giấy in ra từ hồ sơ của thành phố [Westminster -NV] về business license.” Phan Huy Đạt trả lời.

- “Và business license này liên quan đến Nguoi Viet Daily News, phải vậy không?” Luật Sư Vân Đào hỏi.

- “Phải.” Phan Huy Đạt trả lời.

- “Ông có thể tìm chỗ nào có chữ 'Owner Information' không, phía gần cuối trang?” Luật Sư Vân Đào hỏi.

- 'Tôi thấy rồi.” Phan Huy Đạt trả lời.

- “Ok, và chủ nhân được liệt kê là ai?” Luật Sư Vân Đào hỏi.

- “Phan Huy Đạt, chức vị là chủ tịch hội đồng quản trị (chairman)” Phan Huy Đạt trả lời.

- “Và bên dưới tên ông...” Luật Sư Vân Đào hỏi.

- Là địa chỉ nhà của tôi.” Phan Huy Đạt trả lời.

...

- “Có lý do nào khiến địa chỉ nhà riêng của ông được liệt kê ở đây thay vì địa chỉ của công ty?” Luật Sư Vân Đào hỏi.

- “Theo tôi hiểu rằng, tôi hỏi tại sao thì được biết là thành phố yêu cầu phải ghi địa chỉ nhà riêng của người officer đứng tên nộp hồ sơ.”

Luật Sư Hoyt Hart, đại diện cho Người Việt, trong lúc đối chất với nhân chứng Phan Huy Đạt cũng hỏi ông về hồ sơ này. (Tài liệu tòa: Nhân chứng PHD, December 15, 2014, trang 78, line 25):

- “Chúng ta hãy nhìn vào exhibit 21, và trong tập hồ sơ vụ kiện của ông, có exhibit này. Ông có nhìn thấy trong trang nhất của exhibit 21, có những chữ “Ownership: Corporation” không? Luật Sư Hoyt Hart hỏi.

- “Có.” Ông Phan Huy Đạt trả lời.

- “Điều đó đúng phải không?” Luật Sư Hoyt Hart hỏi.

- “Điều đó đúng!” Phan Huy Đạt trả lời.

- Hãy đi qua chỗ kế tiếp. Đây là trang hai của exhibit 21. Một lần nữa, tài liệu Business License Renewal viết “Ownership: Corporation,” có phải không? Luật Sư Hoyt Hart hỏi.

- “Phải.” Phan Huy Đạt trả lời.

Lỗi lầm đáng tiếc?

Bên nguyên đơn đã nộp vào tòa một loạt tài liệu chứng minh báo Người Việt do công ty Người Việt làm chủ và Quỹ Hưu Bổng Nhân Viên Nguoi Viet Employee Stock Ownership Plan (NV ESOP) làm chủ công ty. Có lẽ Luật Sư Morris đã thấy là điều bà Đào Nương nói ông Phan Huy Đạt là chủ nhân độc nhất (sole owner) là hoàn toàn sai sự thật, không thể chối cãi được. Do đó nỗ lực của luật sư Morris là tìm cách chứng minh bà Hoàng Dược Thảo đã làm một lỗi lầm lương thiện (honest mistake).

Trước tòa, cả nhân chứng Hoàng Dược Thảo lẫn nhân chứng Phan Huy Đạt đều đưa ra những bằng chứng để hỗ trợ điều mình muốn chứng minh. Bà Hoàng Dược Thảo muốn chứng minh là sở dĩ bà kết luận “Báo Người Việt là một cơ sở thương mại tư nhân (a sole proprietor) và chủ nhân là ông Phan Huy Đạt,” là vì bà Nancy Wright, người thư ký của tòa thị chính thành phố Westminster xác định (sai lầm) với bà như thế. Còn ông Phan Huy Đạt muốn chứng mình rằng hồ sơ business license của thành phố này ghi rõ báo Người Việt là một công ty, mà ông là chủ tịch hội đồng quản trị.

Bằng chứng bà Hoàng Dược Thảo đưa ra “không đáng tin” vì ngoài lời khai của bà, và những gì bà viết trong hai bài báo, không có chứng cớ hay tài liệu nào được bà đưa ra tòa để giúp chứng minh là bà Nancy Wright đã nói với bà như thế. Có lẽ nếu bà Nancy Wright xuất hiện trước tòa để xác nhận đã nói như thế, thì bà có thể chứng minh kết luận của mình là do lỗi lầm của nhân viên thành phố. Tuy nhiên, bên bị đã không đưa bà Nancy Wright ra làm chứng, dù họ, trước đó, đã liệt kê tên bà trong danh sách nhân chứng.

Trong khi đó, bằng chứng của Người Việt đưa ra, ngoài lời khai của ông Phan Huy Đạt, là tài liệu chính thức của thành phố, tức exhibit 21, chứng minh trên giấy trắng mực đen rằng báo Người Việt là một công ty, mà ông Phan Huy Đạt là chủ tịch hội đồng quản trị.

Mặc dù, bằng cớ bằng lời khai của bà (không có lời khai hỗ trợ - corroborative testimony - của ai hết) “yếu” hơn bằng cớ do bên Người Việt đưa ra rất nhiều, bồi thẩm đoàn vẫn có thể tin là điều bà kết luận đến từ một lỗi lầm thành thật (honest mistake).

Nhưng bồi thẩm đoàn đi đến kết luận là bà biết là sai mà vẫn nói, vì khi nhận được thư yêu cầu đính chính của bên nguyên, bà Hoàng Dược Thảo, nếu muốn, đã có thể dễ dàng kiểm chứng lại những dữ kiện, bằng cách hoặc gọi cho thành phố để hỏi kỹ lại, hoặc gọi chính ngay cho công ty Người Việt để xem tại sao lại có sự nhầm lẫn đó.

Trong sự cân nhắc của bồi thẩm đoàn, khi một ký giả có cơ hội để kiểm chứng điều mình viết, mà nhất định bỏ lỡ cơ hội, nhất định không chịu đính chính, thì chỉ có một kết luận hợp lý là bà Hoàng Dược Thảo đã coi thường sự thật một cách liều lĩnh (recklessly disregard the truth), tương đương với biết là sai mà vẫn nói (knowing the statement is false), một điều mà theo luật phỉ báng, đồng nghĩa với ác ý.

Kỳ tới: Saigon Nhỏ đã bỏ lỡ hai cơ hội hòa giải.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét