Giới thiệu

Mặc Lý - Trần Hoài Thư và Thư Ấn Quán

Chủ Nhật, ngày 03 tháng 2 năm 2013



Mặc Lý
Nói về chuyện sách vở văn chương thì có lẽ tôi cũng là loại mê sách. Sách vở tôi thì tuy không nhiều bằng sách của các ông Nguyễn Hưng Quốc và Nguyễn Mạnh Trinh nhưng ít ra làm mình tự tin hơn khi viết gì cần đến tài liệu dẫn chứng. Ngoài ra tôi coi sách, không dám như gia bảo nhưng như một thú vui có thể chia sẻ với bạn bè quen. Tuy nhiên đây là những nhu cầu hoàn toàn riêng tư. Tôi biết có một người yêu sách vở gấp trăm lần tôi và lòng yêu thích sách vở của ông ấy còn hướng tới một mục đích rất đáng ngưỡng mộ.
Đó là nhà văn Trần Hoài Thư, người tôi gặp cho tới nay mới chỉ một lần duy nhất nhưng tôi coi như một ông chú, một ông anh lớn thân từ kiếp nào.
THT sinh năm 1942, xuất thân là một nhà giáo, sau đó đi lính năm 1966 (khóa 24 Thủ Đức). Từ 66 đến 70, tuy cận thị nặng, ông ở Đại Đội Thám Kích 405, sư đoàn 22 BB. Mỗi lần đi hành quân ông phải buộc dây sau tai để giữ kính khỏi rớt. Thám Kích là một đơn vị đặc biệt chỉ có ở quân khu 2, giống như Trinh Sát (Beo) của quân khu 4 hay Trinh sát/Hắc Báo của Quân Khu 1. Tổng cộng 13 đại đội Thám Kích cùa quân khu chia về 2  sư đoàn 22 và 23 Bộ Binh. Có những trận hành quân đêm mà người lính sụp lỗ phải đợi cấp chỉ huy dí súng  vào lưng dọa bắn mới chịu đứng dậy vì chỉ một cây đại liên bố trí đâu đó có thể đưa cả tiễu đội lên bàn thờ như chơi. Hay có những trận Trung Đoàn đẩy đại dội Thám Kích đi đầu rồi trở về không tới 50% quân số.
Cây đa. Ngàn rễ đâm lòng đấtNhư tấm lòng người với Bồng SơnĐa bám làng, tôi đi bám đấtĐất và làng, thương quá quê hương(thơ THT- Cây đa bên cầu, Ô Cửa, Thư Ấn Quán tái bản 2009) 
Thế hệ của ông là thế hệ mang những gánh nặng nhất của cuộc chiến
Thế hệ chúng tôi đã mang đầy vết sẹoVết sẹo ngoài thân và vết sẹo trong hồnKhông phạm tội mà ra tòa chung thẩmNhận án tử hình ở tuổi thanh xuân(thơ THT - Thế hệ chiến tranh, Ô Cửa, Thư Ấn Quán tái bản 2009) 
Trong hoàn cảnh như vậy ông vẫn viết bất cứ lúc nào.  Ông viết dễ dàng còn hơn đưa ly rượu lên miệng: viết dưới hầm, trùm poncho dưới giao thông hào, bật đèn pin để viết, viết trong lúc dừng quân trong quán cà phê, viết khi chân ngực băng kín trong quân y viện...(Phạm Văn Nhàn). Anh đang viết, viết cuống cuồng hối hả. Anh sợ sẽ không còn dịp viết thêm được nữa (THT).
Một nhà văn trẻ, với 4 tác phẩm đã in trước 75 và mấy chục bài báo và thơ trên Văn, Bách Khoa, Văn Học, Thời Tập, Vấn Đề, Ý Thức...khi cái chết lúc nào cũng cận kề.
Ông rời Thám Kích về làm phóng viên chiến trường vùng 4 trong hai năm sau cùng của cuôc chiến. Sau 75, ông đi cải tạo gần bốn năm rồi về bán bong bóng, vượt biên sang Bidong, Mã Lai. Đến Mỹ năm 1980, ông cắp sách đi học lại, BSc Comp 1984, MSc Applied Math 1996, ông làm cho IBM và AT&T gần 20 năm trước khi về hưu năm 2004.
Một hành trình cam go của một người mang những gánh nặng nhất của cuộc chiến. Nhưng chưa hết. Nếu chỉ vậy, tôi không viết về ông.
Cái tôi muốn nói đây là tấm lòng của ông với văn chương sách vở.
Ông đã chủ trương Thư Ấn Quán, với mục đích bảo tồn di sản Văn Chương Miền Nam. Ông đã sưu tập, đánh máy và in hàng trăm tựa sách của những cây bút thời chiến với sự giúp đỡ của một vài người bạn. Sách in không bán, chỉ để tặng nếu ai yêu cầu. Ai muốn đóng góp thì tùy hỉ, tem $1 càng tốt để ông dễ gửi sách. Ông còn giận khi ai đó đề cập đến vấn đề thương mại. Gọi là lấy công làm lỗ. Ông và người bạn đời sống một cách rất bình dị khi về hưu.
Có lần ông bà lái xe trên 5 giờ vào giữa mùa đông, chỉ để đến thư viện đại học Cornell photo lại một bài báo trên số Văn của một người viết, không quen biết ông, nhưng nay ung thư, biết ông hay đi thư viện đại học Mỹ tìm tài liệu, muốn nhờ ông tìm lại bài mình viết xưa. Hai ông bà thay nhau lái xe, bị một cơn bão tuyết trên xa lộ, xoay bánh xe xuống đống tuyết vệ đường, vậy mà không sao cả.
Sách ông in, y hệt thậm chí còn đẹp hơn của những nhà xuất bản chuyên nghiệp, bìa láng (với máy in bìa láng mua sale $30 nhưng phải lái xe gần 3 tiếng để mua). Ông giỏi về computer và có mắt nghệ thuật. Với tuổi đời đã quá cổ lai hi, có những lúc bệnh gout, bệnh joint hành hạ ông đi không nổi, phải bò, lết, ông vẫn trụ với Thư Ấn Quán. Tạp chí Thư Quán Bản Thảo vừa kỷ niệm năm thứ 12, giữa lúc bao nhiêu tạp chí, nhà xuất bản đình bản trong thời đại TV, Internet. Mỗi số trên dưới 250 trang, số mới nhất là số 55. Thư Quán Bản Thảo và Thư Ấn Quán làm nổi bật văn chương đa dạng của miển Nam với một con số không hoặc gần như số không trong cùng thời gian đó của văn chương miền Bắc. Những số báo với những tài liệu ít có về những cây bút giai đoạn 54 - 75: Nguyễn Đức Sơn, Dương Nghiễm Mậu, Doãn Dân, Y Uyên, Thảo Trường, Lê Văn Thiện, Luân Hoán, Vũ Hữu Định, Hạc Thành Hoa... Sách báo ông cho tôi, nằm một vị trí trang trọng trong tủ sách gia đình. 
Trong những người tôi phải ngả nón bái phục, có ông và cả bà nữa, cô Yến. Thiếu nhân vật chính này, không chắc ông đã có kiên tâm làm một dự án lớn lao như vậy, trong một thái độ rất thiền VUI THÔI MÀ (lời THT).
Như một tiền định, tên đời thường của ông là Trần Quí Sách.
Mặc Lý 



Không có nhận xét nào :

Đăng nhận xét

 

Tìm kiếm

Đang tải...

GIỚI THIỆU

GIỚI THIỆU
Vừa nhắm vào văn hoá viết vừa nhắm vào văn hoá đọc, trong cuốn sách này, đề cập đến mấy vấn đề chính: vai trò của lý thuyết, chức năng điển phạm hoá (canonization) và giải điển phạm hoá (decanonization) của phê bình, nhu cầu đổi mới, đề tài chiến tranh trong quan hệ với hiện thực và với quá trình tái cấu trúc ký ức tập thể, ý nghĩa của văn hoá tục, tính văn bản và liên văn bản của văn học, lưu vong với tư cách một phạm trù mỹ học, và cuối cùng, việc du nhập chủ nghĩa hậu hiện đại vào văn học Việt Nam. Ðó là những vấn đề căn bản và quan trọng nhất hiện nay.

GIỚI THIỆU

GIỚI THIỆU
Gửi Người yêu và Tin - ... Từ Huy đã viết cuốn tiểu thuyết Gửi Người Yêu Và Tin với một ngòi bút tỉnh táo và sắc bén của một nhà phân tích tâm lý và một nhà phê phán xã hội và, dưới ngòi bút ấy, nhân vật chính trong tác phẩm — một nhân vật hư cấu nhưng đích thực là điển hình của loại người đang làm mục ruỗng xã hội và đạo đức ở Việt Nam hiện nay — tự phơi bày bản chất qua nhiều chặng biến đổi khác nhau từ trang sách đầu tiên cho đến trang sách cuối cùng... (Hoàng Ngọc-Tuấn)

Góp ý

Giới thiệu

Giới thiệu

Giới thiệu
Tìm hiểu về văn học lưu vong, do đó, thực chất là tìm hiểu về tính chính trị, thi pháp và ngữ nghĩa học của gạch nối (semantics of the hyphen). Cái dấu gạch nối ấy là cái ở giữa (in-betweenness), là không gian xuyên quốc gia (transnation), xuyên văn hoá (transculture) và xuyên ngôn ngữ (translanguage).